Ижарадаги квартирада таъмирни ким қилади — бу баҳс оқаётган крандан бошланиб, чиқиш пайтидаги баланд овозли суҳбат билан тугайди. Уй эгаси сиз синдирган деб ўйлайди, сиз эса ўзи бузилган деб.
Умумий қоида оддий ва деярли доим ишлайди: мулкдор квартиранинг ўзига, яшовчи эса унда қандай яшашига жавоб беради. Қувур, қозон, сим, ойна — бу квартира. Синган тарелка, узилган парда ва сиз тиқиб қўйган раковина — бу турмуш.
Қуйида: уй эгаси нимани таъмирлайди, ижарачи нимани, техника ва мебел билан нима бўлади, таъмирни ижара ҳисобига қандай ўтказиш, шартномада нима ёзилиши ва авария бўлса нима қилиш. Уй танлаётган бўлсангиз, ҳолат ижара эълонларида кўринади, лекин суратга ишониш эрта.
Уй эгаси нимани таъмирлайди
Квартиранинг ўзига ва унинг тизимларига тегишли ҳамма нарса, ҳамда сизнинг муомалангиздан эмас, ёшидан ишдан чиққан нарсалар:
- қувурлар, стояклар, смесител, унитаз бачоги — эскиликдан оқса;
- сим, шчиток, учқун чиқарадиган розеткалар;
- иситиш, газ колонкаси, қозон ва уларнинг қиш олдидан хизмат кўрсатилиши;
- қуруқшаб қолган ёки ёпилмайдиган ойна ва эшиклар;
- том, девордаги намлик, музлашдан чиққан моғор;
- ҳисоблагичларни алмаштириш ва текшируви.
Бу сахийлик эмас, унинг манфаати: квартира — унинг мулки, эътиборсиз қолдирилган оқиш эса вақтида чақирилган сантехникдан қимматга тушади. Шуни квартирани хавфсиз ижарага бериш мақоласи ҳам тушунтиради.
Ижарачи нимани таъмирлайди
Майдалар ва ўз турмушининг излари: куйган лампочка, домофон батарейкаси, ёғдан тиқилган раковина, узилган илгак, велосипеддан қолган чизилган жой, синган ойна.
Шу қаторга озодалик ҳам киради: телевизорни осиб, деворни тешган бўлсангиз, уни аввалги ҳолига келтириш ҳам сиздан. Уй эгалари одатда олдиндан сўралса ва тешиклар қолишига келишилса, пармалашга қарши эмас.
Алоҳида чегара — эскириш. Уч йилда обой ранги кетган, остона олдида линолеум ейилган, кран томчилай бошлаган — бу бузиш эмас, нарсаларнинг одатий умри. Бунинг учун чиқишда пул талаб қилиш нотўғри, ва бу ерда сизни кўчиб кирган куни суратлар билан тузилган рўйхат қутқаради.
Техника ва мебел: музлатгич учун ким тўлайди
Техника уй эгасиники бўлса, таъмирга ҳам у жавоб беради — бузилиш нотўғри муомаладан экани кўриниб турган ҳоллардан ташқари: барабанида мих бўлган кир ювиш машинаси ёки кафел устида сурилган музлатгич.
Амалий тартиб шундай: муаммони кўрдингиз — дарров уй эгасига ёздингиз, ўзингиз таъмирламадингиз. Сўрамай қилинган таъмир кўпинча сиз тўлайсиз ва яна айбдор чиқасиз дегани.
Техника сизники бўлса, чиқаётганда олиб кетасиз. Буни олдиндан айтиб қўйинг: ижарачи кир ювиш машинаси олган, уй эгаси эса у «квартирага қолган» деб ўйлайдиган ҳолат учрайди. Нимани дарров, нимани кейин олиш кераклигини музлатгич ва кир ювиш машинасини танлаш мақоласи кўрсатади.
Майда ва йирик таъмир: чегара қаерда
| Нима бўлди | Одатда ким тўлайди | Изоҳ |
|---|---|---|
| Қувур, батарея оқяпти | Уй эгаси | Сиз синдирмаган бўлсангиз |
| Лампочка куйди, домофон ўчди | Яшовчи | Жойидаги майда иш |
| Уй эгасининг музлатгичи бузилди | Уй эгаси | Муомаладан бузилмаган бўлса |
| Ойна синган, шкаф эшиги синиб қолган | Яшовчи | Эскириш эмас, бузиш |
| Обой ранги кетди, пол ейилди | Ҳеч ким | Йиллар давомидаги одатий эскириш |
| Бутун сантехника алмаштирилади | Уй эгаси | Келишув билан, баъзан ижара ҳисобига |
Таъмир ижара ҳисобига: қандай келишилади
Тез учрайдиган ҳолат: квартира арзон, чунки унда ҳеч нарса қилинмаган. Ижарачи пул сарфлашга тайёр, уй эгаси нархда ён беришга. Бу ишлайдиган схема, лекин фақат қоғозда.
- Иш рўйхатини олдиндан келишинг: аниқ нима қилинади, қандай материал билан, қанча муддатда.
- Ҳисобга ўтказиладиган суммани ва унинг қандай чегирилишини келишинг: бир ойда ёки бўлиб-бўлиб.
- Буни шартномага қўшимча қилиб ёзинг ва икковингиз имзоланг.
- Материал чекларини сақланг, «олдин» ва «кейин» суратларини олинг.
- Муддатдан олдин чиқиб кецангиз нима бўлишини олдиндан ҳал қилинг: сарфланган пулнинг бир қисми қайтадими.
Қоғозсиз бундай таъмир уй эгасига совғага айланади. Қоғоз билан эса таъмирсиз квартира фойдали чиқиши мумкин — мантиқ таъмирсиз квартира қачон фойдали мақоласидагидек.
Шартномада нима бўлсин
- Майда таъмирга ким, йиригига ким жавоб беради — ўз сўзларингиз ва мисоллар билан.
- Сумма чегараси: қайси нархгача яшовчи ўзи ҳал қилади, ундан юқориси фақат келишув билан.
- Жавоб муддати: хабардан кейин уй эгаси неча кунда уста юборади.
- Таъмирни ижара ҳисобига ўтказиш қандай расмийлаштирилади.
- Нима эскириш ҳисобланади ва депозитдан ушлаб қолинмайди.
- Мол-мулк ва квартира ҳолати рўйхати — илова қилиб, суратлари билан.
Авария бўлса нима қилиш керак
- Suv ёки газни беркитинг, шчитокдан электрни ўчиринг.
- Дарров уй эгасига қўнғироқ қилинг; у топилмаса, авария хизматини ёки устани ўзингиз чақиринг.
- Ҳаммасини йиғиштиришдан олдин видео ва сурат олинг.
- Қўшниларни suv босса, дарров уларникига чиқинг: биринчи соатдаги хотиржам суҳбат кейинги ҳар қандай баҳсдан арзон.
- Чекларни сақланг: квартирага тегишли иш учун сиз тўлаган бўлсангиз, бу пул одатда қайтарилади ёки ҳисобга ўтказилади.
Ҳаммаси эски бўлган квартирани олишдан олдин харажатни ҳалол чамаланг: ижара, коммунал ва майда таъмир битта суммага қўшилади, уни санашда уй-жой харажатлари калкулятори ёрдам беради.
Тез-тез учрайдиган хатолар
- Ўзи индамай таъмирлаб, кейин ёзишмада пул талаб қилиш.
- Майда оқиш катта бўлгунича хабар бермаслик.
- Ёзма ҳисобсиз, «раҳмат» учун таъмир қилиш.
- Киришда суратга олмай, чиқишда эскириш ҳақида баҳслашиш.
- Уй эгасининг розилигисиз девор пармалаш ва эшик алмаштириш.
Қисқа жавоблар
Ижарадаги квартирада таъмирни ким қилади
Мулкдор квартира ва унинг тизимларига жавоб беради: қувур, сим, иситиш, ойна, ҳисоблагич. Яшовчи — майдаларга ва ўзи синдирганига. Қолгани шартнома билан ҳал бўлади, шунинг учун чегарани унда сўз ва мисоллар билан ёзган маъқул.
Таъмирни ижара тўловидан чегирса бўладими
Бўлади, агар олдиндан ва ёзма келишилган бўлса: иш рўйхати, сумма, ҳисобга ўтказиш тартиби. Оғзаки келишув деярли доим яшовчининг пулини йўқотади. Чекларни ва «олдин-кейин» суратларини сақланг.
Уй эгасининг кир ювиш машинасини ким таъмирлайди
Одатда уй эгаси: техника квартира билан бирга ижарага олинади. Бузилиш муомаладан бўлса — масалан, машина сувсиз ёқилган бўлса — харажат яшовчининг зиммасига тушади. Носозликни дарров айтинг ва техникани ўзингиз очманг.
Уй эгаси ҳеч нарсани таъмирлашни хоҳламаса нима қилиш керак
Гапни ёзишмага ўтказинг ва муаммони сурат ҳамда сана билан ёзинг. Икки йўл таклиф қилинг: у уста юборади ёки сиз таъмирлаб, суммани ижара ҳисобига ўтказасиз. Бу ҳам ишламаса, харажатни сананг ва шу квартирада қолиш арзийдими, ўйланг — янги уй эълонлари одатда тез ҳушёр қилади.
Қисқача
- Квартира ва тизимлари — уй эгасининг иши, турмуш ва муомаладан бузилиш — яшовчининг.
- Эскириш бузиш эмас: ранги кетган обой учун депозит ушланмайди.
- Ҳар қандай носозлик ҳақида дарров ва ёзма хабар беринг.
- Таъмирни ижара ҳисобига ўтказиш қоғоз билан расмийлаштирилади.
- Киришдаги рўйхат ва суратлар келажакдаги баҳсларнинг кўпини ҳал қилади.
Банк маҳсулотлари ва шартларини NARXTOP кредитлар бўлимида солиштириш мумкин.
