Дилноза машина остида кечқурундан сувчоқ борлигини пайқаган, лекин «ўзи қуриб қолади» деб қўя қолган. Икки кундан кейин светофорда капот остидан буғ чиқди, ҳарорат стрелкаси қизил зонага кирди, машинани сервисга эвакуатор билан тортиб боришга тўғри келди. Антифриз деярли ҳаммаси оқиб кетган, двигател эса пробкада бир неча дақиқада қизиб кетган эди.
Бу ҳикояни уйда капотни очиб, суюқликлар даражасига қараб беш дақиқада тўхтатиш мумкин эди. Механик тажрибасисиз, яма ва кўтаргичсиз капот остида ўзи нималарни текшириш мумкинлигини тартиб билан кўриб чиқамиз.
Капот остида доимий текшириш керак бўлган нарсалар
Ҳар ҳафта-икки ҳафтада ёки узоқ сафардан олдин бешта нарсага қараш керак: мотор мойи даражаси, совутиш суюқлиги даражаси, тормоз суюқлиги даражаси, ювиш суюқлиги ва аккумулятор клеммалари ҳолати. Бунинг барчаси ўчирилган совуқ двигателда қилинади ва 5–10 дақиқа вақт олади.
Мой даражасини ўзи қандай текшириш керак
- Машинани текис жойга қўйинг ва двигателни камида 5 дақиқа ўчириб қўйинг
- Сариқ ёки тўқ сариқ дастали шуп топинг, чиқариб қуруқ артиб қўйинг
- Шупни охиригача киритиб, яна чиқаринг
- Мой изи қаердалигига қаранг — «мин» ва «мах» белгилари орасида бўлиши керак
Мой минимумдан паст бўлса, ҳозир қуйилган билан бир хил турини қуйинг — белги одатда мой қуйиш қопқоғида ёзилган. Қўлда сотиб олинган машиналарда мой турлари аралашиб кетиши тез-тез учрайди, шунинг учун харид олдидан югурган автомобилни текшириш рўйхатига қараб олиш фойдали.
Аккумулятор ва симларда нимага эътибор бериш керак
Аккумулятор клеммалари оқ ёки яшилсимон қатламда бўлмаслиги керак — бу оксидланиш, совуқда машина юрмай қолишига сабаб бўлади. Двигател атрофидаги симларни ёрилиш ва ишқаланишга кўз билан текшириш етарли. Аккумуляторга уч-тўрт йилдан ошган бўлса ва машина қийинроқ юраётган бўлса, автомобил учун аккумуляторни қандай танлаш ҳақида ўқиб қўйиш фойдали.
Ўз вақтида тўлдириш ва мотор таъмири қанча туради — қандай ҳисоблаш
Формула оддий: ўз вақтида нарх = суюқлик нархи, эътиборсизлик нархи = узел таъмири плюс эвакуатор плюс машинасиз кунлар. Мисол: бир литр антифриз шартли 40 000 сўм туради (рақам шартли, ўзингизникини қўйинг), қизиб кетган двигател прокладкасини алмаштириш эса бир неча миллион сўм ва камида бир ҳафта машинасиз қолиш.
| Нимани ҳисоблаймиз | Қандай | Мисол |
|---|---|---|
| Антифриз тўлдириш | суюқлик нархи | 40 000 сўм (шартли) |
| Қизиган мотор таъмири | иш плюс эҳтиёт қисм | бир неча млн сўм |
| Машинасиз қолиш | сервисдаги кунлар | бир ҳафтадан |
| Капот остини текшириш | 2 ҳафтада бир марта | 5–10 дақиқа |
— Машиналардан умуман тушунмасам-чи? — Даражаларни текшириш учун тушуниш шарт эмас, ҳаммаси бак ва шупда ёзилган. Тушунарсиз нарса — ёриқ, оқиш, ғалати товуш кўрсангиз, автомобил эгалари учун хизматлар бўлимига мурожаат қилинг.
Суюқликлардан ташқари нимага эътибор бериш керак
Ойига бир марта генератор ремнини кўринг — ёрилиш ва бўшашиш бўлмаслиги керак; шлангларни — шишиш ва ёнида оқиш бўлмаслиги керак; двигател ишга тушгандан кейин панел чироқларини — барчаси бир неча сонияда ўчиши керак, қўл тормозидан ташқари. Бирор чироқ доимий ёнса, бу диагностикага бориш кераклигини билдиради, кутиш эмас.
Ўзи текширишда тез-тез учрайдиган хатолар
- Иссиқ двигателда кенгайтириш бакининг қопқоғини очиш — буғдан куйиш мумкин
- Қишда ҳар қандай ювиш суюқлигини қуявериш — музламайдиган ва оддийсини аралаштирманг
- Мой босими чироғи ёниб турган ҳолда уйга етиб олишга умид қилиш
Қисқа жавоблар
Машинада мой даражасини қанча тез-тез текшириш керак
Икки ҳафтада бир марта ва узоқ сафардан олдин албатта — совуқ двигателда, машина текис жойда турганда.
Қўл остида ўз мойи бўлмаса, ҳар қандай мойни қуйиш мумкинми
Яхшиси йўқ: турли мой турларини аралаштириш тавсия этилмайди. Зарурат бўлса сервисга етиб бориш учун бир оз қуйинг, у ерда тўлиқ алмаштиринг.
Капот остидан нега буғ чиқади
Кўпинча бу паст антифриз даражаси ёки термостат носозлиги туфайли қизиб кетиш. Дарҳол тўхтанг ва мотор совумагунча бак қопқоғини очманг.
Қўлда машина сотиб олишдан олдин текшириш керакми
Ҳа, албатта — оқишлар, оксидланган клеммалар ва аралаш мой сотувчи сўзларидан кўра кўпроқ нарса айтади. Югурган автомобиллар эълонларини кўриб, учрашувда капотни текширинг.
Чекк Энгине чироғи ёнса нима қилиш керак
Ваҳима қилманг, лекин эътиборсиз ҳам қолдирманг: тезликни камайтиринг, машина хатти-ҳаракатини кузатинг ва имкон қадар тезроқ диагностикага боринг.
Қисқача
- 2 ҳафтада бир марта мой, антифриз, тормоз суюқлиги ва ювиш суюқлигини текширинг
- Мой шупини совуқ двигателда ва текис жойда кўринг
- Оксидланган клеммаларни қуруқ латта билан эҳтиётлик билан тозаланг
- Кенгайтириш баки қопқоғини иссиқ моторда очиб бўлмайди
- Уйдаги беш дақиқалик текширув сервисдаги бир ҳафталик таъмирдан арзон
Суммалар ва тўловларни NARXTOP калкуляторида ҳисоблаб кўриш қулай.
Банк маҳсулотлари ва шартларини NARXTOP кредитлар бўлимида солиштириш мумкин.
