Себзордаги квартирада ижарачи тунда уй эгасига ёзди: «Раковина остидаги труба сизмоқда, suv коридорга чиқиб қолди». Уй эгаси «ҳафтада қарайман» деди — икки кундан сўнг пастдаги қўшниларни ҳам suv босди, улар шифтни қайта таъмирлашга мажбур бўлишди. Труба таъмири биринчи куни тийин-тийин турарди. Икки кундан кейин ҳисоб йигирма баробар ошди. Ижарага берилган квартирада нимани дарҳол, нимани кейинга қолдириб таъмирлаш мумкин — бу устуворликдаги хато пулга тушадиган савол.
Уй эгаси нафақат қулайлик, балки носозлик аварияга айланиб кетмаслиги учун ҳам жавобгар. Тўғри пайтдаги қўнғироқ таъмирни кечиктиришдан кўп тежайди.
Нимани дарҳол — бир сутка ичида таъмирлаш керак
Бу хавфсизлик, соғлиқ ёки пастки-юқори қўшниларга таҳдид соладиган носозликлар. Улар билан чўзиш — бир неча баробар кўп тўлаш демакдир.
- Suv сизиши — трубадан, стоякдан, аралаштиргичдан: соатлар ичида қўшниларни босади;
- қишда иситиш ёки ёзда suv йўқлиги — бу қулайлик эмас, яшаш шарти;
- газ ҳиди ёки газ колонкаси носозлиги — жонга бевосита таҳдид;
- очиқ электр симлари, учқунланувчи розетка — ёнғин хавфи;
- кириш эшигининг бузилган қулфи — квартирага кириш хавфи.
Нимани бир ҳафта ичида таъмирлаш керак
Бу ижарачи ҳаётини қийинлаштирадиган, лекин ҳозирча авария билан таҳдид солмайдиган нарсалар: ойна ёпилмайди, эшик ғижирлайди ёки қотиб қолади, радиаторлардан бири заиф иситади, аралаштиргич сизади, бир хонада розетка ишламайди.
Ижарачи алмашгунга қолдирса бўладиган нарсалар
Косметик нуқсонлар — бурчакдаги плитка чизиғи, полдаги ишқаланиш, сарғайган чок, ғижирлайдиган шкаф эшиги — квартира ижарачилар орасида бўш турган пайтга қолдирилиши мумкин ва керак. Яшаб турган квартирада таъмир иккала томонга ҳам ноқулай ва шошилинчлик туфайли кўпинча қимматроқ. Бундай ишлар учун устани хизматлар бўлимидан топиш қулай.
— Ғижирлайдиган эшик билан йил охиригача чидасак бўладими? — Бўлади, у сизмайди ва учқун сочмайди, бу ёниб кетмайди.
Кечикиш нархини қандай ҳисоблаш керак
Формула: кечикиш нархи = ҳозирги майда таъмир нархи минус у олдини оладиган авария нархи. Фақат таъмирни эмас, агар носозлик туфайли ижарачи муддатидан олдин кўчиб кеца, йўқотилган ижарани ҳам ҳисоблаш керак.
Мисол (рақамлар шартли, ўзингизники билан алмаштиринг): биринчи томчиларда сантехник чақириш — 150 000 сўм. Худди шу ҳолат икки кундан кейин, қўшниларни suv босиши билан — 3 000 000 сўмдан бошлаб. Фарқ — деярли 20 баравар. Иккинчи мисол: ижарачи қишда совуқлик туфайли муддатидан олдин кўчиб кетди — 2 ойлик ижара, 2 500 000 сўмдан, яъни 5 000 000 сўм йўқотилди, иситиш таъмири эса 400 000–600 000 сўм турарди.
| Нимани ҳисоблаймиз | Қандай ҳисоблаймиз | Мисол |
|---|---|---|
| Дарҳол таъмир нархи | Ҳозир уста чақириш нархи | Сантехник учун 150 000 сўм |
| Кечикишдан авария нархи | Авариядан кейинги таъмир + қўшнилар зарари | 3 000 000 сўмдан бошлаб |
| Йўқотилган ижара | Ставка × бўш турган ойлар | 2 500 000 × 2 = 5 000 000 сўм |
Квартира бўш турганда қанча йўқотилишини уй-жой калкуляторида баҳоланг, ставкангизни эса кўчмас мулк бўлимида бозор билан солиштиринг.
Уй эгаларининг одатий хатолари
Кўпинча шундай бўлади: уй эгаси майда таъмирни кечиктиради, натижада каттароқ носозлик учун тўлайди ва ноқулайлик туфайли кўчиб кетган ижарачини йўқотади. Бошқа хато — ғижирлаган эшик каби майда нарсаларни дарҳол тузатиб, ижарачини уста ташрифи билан безовта қилиш, ҳолбуки бу кейинги ижарачигача кутади. Ижарачи кўчиб кетиши таъмир билан боғлиқ бўлса, кўчишга қандай пул йиғиш мақоласи билан танишиш фойдали.
Қисқа жавоблар
Ижара квартирасида нимани дарҳол таъмирлаш керак?
Suv сизиши, иситиш ёки suv йўқлиги, газ ҳиди, очиқ электр симлари ва кириш эшигининг бузилган қулфи — буларнинг барчаси хавфсизликка таҳдид солади ёки соатлар ичида аварияга олиб келади.
Ижара квартирасида майда таъмирни кечиктирса бўладими?
Ҳа, косметик нуқсонларни — чизиқлар, ишқаланиш, ғижирлайдиган эшикларни — яшашга халақит бермаса ва ёмонлашиб бормаса, ижарачи алмашгунча кечиктириш мумкин.
Ижара квартирасида шошилинч таъмирни ким тўлайди?
Одатда ижарачи айби билан бўлмаган носозликларни мулкдор тўлайди — тартибни шартномада олдиндан ёзиб қўйиш керак.
Ижарачи тунда авария ҳақида ёзса нима қилиш керак?
Дарҳол уста ёки огоҳлантириш учун пастки қўшниларга қўнғироқ қилиб бўлса ҳам жавоб бериш керак — сизиш ёки газ ҳидида йўқотилган соатлар ҳар қандай ноқулайликдан қимматроққа тушади.
Қисқача
- Дарҳол хавфсизликка таҳдид соладиган ёки соатлар ичида аварияга олиб келадиган нарсалар таъмирланади;
- бир ҳафта ичида қулайликни бузадиган, лекин ҳозирча хавфли бўлмаган нарсалар тузатилади;
- косметика ижарачи алмашгунча, квартира бўш турганда қолдирилади;
- кечикиш нархи майда таъмир ва авария оқибатлари ўртасидаги фарқ орқали ҳисобланади;
- кўчиб кетган ижарачидан йўқотилган ижара олдини олинган таъмирдан кўпинча қимматроқ.
Банк маҳсулотлари ва шартларини NARXTOP кредитлар бўлимида солиштириш мумкин.
