Мадина мойда сомса қовураётган эди, бир дақиқага қўнғироққа жавоб бериш учун четга чиқди, ва това алангаланиб кетди. Биринчи иши стакан suv олиб келиш бўлди — ва аланга сўниш ўрнига шифтга отилди. Қизиган мойга тушган suv томчиси сониянинг бир бўлагида буғга айланади ва ёнаётган ёғни бутун ошхонага сочиб юборади. Иш шифтнинг ис босиши билан тугади, лекин устки қават қўшнилари аллақачон ваҳима билан қўнғироқ қилишаётган эди.
Ошхонада ёнғин хавфсизлиги ҳақида нималарни билиш керак, бундай воқеа айнан шу тарзда такрорланмаслиги учун? Нега ошхона бошқа хоналарга қараганда хавфлироқ, мой алангаланса нима қилиш керак, газ плита ва тортмада нимага қараш керак ва эҳтиёт учун нима сақлаш кераклигини кўриб чиқамиз.
Нега ошхона уйдаги энг ёнғин хавфли жой
Ошхонада бир вақтнинг ўзида очиқ олов ёки қизиган плита, чойнак ва микротўлқинли печ юкламасидаги розеткалар, ва ёнувчан материаллар — мой, қоғоз сочиқ, плитага яқин деразадаги парда бор. Квартиранинг бошқа ҳеч бир хонасида бу комбинация бунчалик зич учрамайди, демак ошхона бошқаларига қараганда кўпроқ эътибор талаб қилади.
Товада мой алангаланса нима қилиш керак
Асосий қоида оддий эшитилади, лекин айнан уни ваҳима пайтида кўпинча унутишади: ёнаётган мойни suv билан ўчириш мумкин эмас. Suv мойдан оғирроқ ва қизиган сиртда зумда буғга айланиб, оловни ўчириш ўрнига уни янада узоқроққа сочиб юборади.
Бунинг ўрнига нима қилиш керак:
- Қўлга хавф туғдирмасдан бўлса, конфоркани ўчиринг.
- Товани каттароқ қопқоқ ёки нам (бутунлай ҳўл эмас) сочиқ билан ёпинг, кислород киришини тўсиб.
- Ёнаётган товани силжитманг ва кўтариб чиқманг — кескин ҳаракат мойни тўкиб, оловни катталаштиради.
- Ёпилгандан кейин бир неча сонияда олов ўчмаса — ўт ўчирувчиларга қўнғироқ қилинг ва квартирадан чиқинг.
Газ плита ва тортма: нимага қараш керак
Ошхонада газ ҳиди келса, дарҳол плитага газ берилишини тўхтатиб, хонани шамоллатиш керак, гугурт ёки чақмоқ билан манбани қидириш эмас. Плитага уланган шлангни ўзида кўрсатилган яроқлилик муддатига қараб алмаштириш керак, ташқи кўринишида ёрилиб қолишини кутмасдан. Тортмани ёғ қатламидан мунтазам тозалаш керак: тортма тўрида тўпланган ёғ ҳеч қандай очиқ оловсиз ҳам қизишдан ўзи алангаланиши мумкин.
Ўт ўчиргич ва нима қўлда бўлиши керак
Ошхонадаги кичик кукунли ёки карбонат ангидридли ўт ўчиргич — ёнғиннинг биринчи сонияларида керак бўладиган, арзон нарса, ўша пайтда ҳисоб дақиқаларда эмас. Уйдаги энг катта товадан диаметри каттароқ қалин адёл ёки қопқоқ ҳам кичик алангани ўт ўчиргичдан ёмон бўлмай бартараф қилади ва деярли ҳеч нарсага тушмайди.
Ёнғинга қарши профилактика қанчага тушишини қандай ҳисоблаш
Оддий хавфсизлик чоралари нархини ёнғиннинг эҳтимолий нархи билан солиштирамиз — нафақат таъмир, балки ўзида ва қўшнида мулк зарарига ҳам. Рақамлар шартли, мисол учун — ўзингизникини қўйинг.
| Нима ҳисоблаймиз | Қандай | Мисол |
|---|---|---|
| Йилига бир марта ўт ўчиргич ва тортмани тозалаш | харид + уста чақириш | шартли 400 000 сўм |
| Кичик алангаланишдан кейин ошхона таъмири | шифт, девор, техника | шартли 6 000 000 сўм |
| Ошхонадан ташқарига ўтган ёнғинда таъмир | бутун квартира, баъзан устки ва пастки қўшнилар | шартли 20 000 000 сўмдан бошлаб |
| Хулоса | профилактика кичик алангаланишдан ҳам неча марта арзон | 400 000 сўм 6 000 000 сўмдан бошланган хавфга қарши |
Фарқ бир неча баробар — бу жиддий ёнғинда фақат пул эмас, ошхонада ўша пайтда бўлганларнинг соғлиғи ҳам хавф остида қолишини ҳисобга олмасдан.
Кўп учрайдиган хатолар
- Ёнаётган мойни қопқоқ билан ёпиш ўрнига suv билан тўлдиришади — бу ёнғинни кучайтиради, ўчирмайди.
- Плитани «бир дақиқага» қаровсиз қолдиришади — айнан шу қисқа вақт кўпинча алангаланиш сабабига айланади.
- Тортмани йиллаб тозалашмайди, унда йиғилган ёғ ўзи ёнувчан бўлишига қарамай.
- Қоғоз сочиқ, рецепт ва идиш тутгичларни конфоркага яқин жойда сақлашади, улар қўшни оловдан осонгина алангаланади.
Газ плита ёки тортмани уста анча вақтдан бери текширмаган бўлса, газ ҳидидан хавотирга тушмасдан олдин хизматлар бўлими орқали мутахассис чақириш оқилона. Ошхонани нолдан таъмирлашни режалаштирсангиз, хавфсиз техника ва яхши тортмали ҳаво тортиш учун бюджетни уй-жой бюджетини ҳисоблаш калкуляторида олдиндан белгилаш қулай, қолган пул асосида эмас. Ошхонаси аллақачон қайта қилинган квартира вариантларини кўчмас мулк бўлимида кўриш мумкин.
Ошхона таъмиридан кейин бригаданинг сўзига ишониб қолмасдан, электр ва газ уланишини дарҳол текшириш керак — батафсил тартиб шу ерда: таъмирдан кейин электр ва сантехникани қандай текшириш керак. Ишлар акт билан қабул қилинса, намунага қараб қўйиш фойдали: таъмирни қабул қилиш акти.
Қисқа жавоблар
Ёнаётган мойни suv билан ўчирса бўладими?
Йўқ, ҳеч қачон. Suv қизиган мойда буғга айланади ва ёнаётган ёғни янада узоқроққа сочиб юборади — олов фақат кучаяди.
Товада мой алангаланса нима қилиш керак?
Конфоркани ўчиринг, товани каттароқ қопқоқ ёки қалин мато билан ёпиб, кислород киришини тўсинг ва товани силжитманг.
Ошхонадаги тортмани қанча-қанча вақтда тозалаш керак?
Мунтазам, фаол пиширишда одатда бир неча ойда бир марта — тўрда йиғилган ёғ қизишдан ўзи алангаланиши мумкин.
Ошхонада газ ҳиди келса нима қилиш керак?
Дарҳол газ берилишини тўхтатиб, хонани шамоллатиш керак, ҳид манбаи ёнида чироқ ёқмасдан ёки чақмоқ ва гугурт ишлатмасдан.
Уйда қалин адёл бўлса, ўт ўчиргич керакми?
Адёл ёки қопқоқ кичик алангани бартараф қилади, лекин каттароқ оловда ўт ўчиргич тезроқ ва ишончлироқ ишлайди — иккаласини ҳам қўлда сақлаган маъқул.
Газ плита шлангини қачон алмаштириш керак?
Шлангнинг ўзида кўрсатилган яроқлилик муддатига қараб, ташқи кўринишига эмас — сиртдаги ёриқлар муддат тугагандан кейин пайдо бўлади.
Қисқача
- Ёнаётган мой ҳеч қачон suv билан ўчирилмайди — фақат қопқоқ ёки қалин мато билан, кислородни тўсиб.
- Плита бир дақиқага ҳам қаровсиз қолдирилмайди — айнан қисқа четлашишлар кўпинча алангаланишга олиб келади.
- Тортма ёғдан мунтазам тозаланади: тўпланган ёғ ўзи алангаланиши мумкин.
- Ошхонадаги ўт ўчиргич ва қалин адёл арзон туради ва ёнғиннинг биринчи сонияларида керак бўлади.
- Газ ҳиди келса, дарҳол берилишини тўхтатиб, очиқ олов ишлатмасдан шамоллатиш керак.
- Профилактика кичик алангаланишдан кейинги таъмирдан ҳам неча марта арзон.
Банк маҳсулотлари ва шартларини NARXTOP кредитлар бўлимида солиштириш мумкин.
