Аналитикасиз маркетинг қоронғида отишга ўхшайди. Сиз реклама учун пул сарфладингиз, кейин бир ой тахмин қиласиз, у ёрдам бергами. Аналитика буни ўзгартирилади: у қанча пул қайтиб келганини, мижозлар қаерга кетаётганини, нима учун кетаётганини кўрсатади. Лекин аналитика осон эмас: битта эгаси фақат даромадга қарада, бошқаси ўртача чекни қўлга олади, учинчиси қандайдир бир кўрсаткичига ишонади ва учаласи ҳам хатога учрашади.
Уч йил давомида NARXTOP минглаб эълонларни ва минглаб ҳамкорлашувчилари тўплади. Ҳар бир ҳамкорлашувчи билмоқчи: бу ҳафта ўтмиш ҳафтадан кўпроқ мижозларни келтирдими? Машиналар нархи кўтарилгандими? Бу аналитика. Ушбу мақолада қайси кўрсаткичлар ҳақиқатан муҳим, қайсиси чалғитмасми, воситалар қаерга қаранг ва рақамлар нима учун ёлғон гапини кўриб чиқамиз.
Маркетинг аналитикаси нима ва нима учун керак
Маркетинг аналитикаси шунчаки жадвал рақамлар эмас. Бу ниманинг ишлашини, нима эмас эканлиги, қаерга бориш кераклигини кўрсатадиган тизимдир. Сиз банкдаги кредитлар ҳақида эълонларни ишга туширдингиз, шунинг учун билмоқ керакки, неча киши кликни босди, неча киши сайтга кирди, неча киши аризани қолдирди. Ушбу маълумотлар бўлмаса, нима учун битта реклама ишлаётганини, бошқаси эмас эканлиги тушинмасиз.
Аналитика пул сарфлашни олдини олишга ёрдам беради: агар кўрсаткични кўриш мумкин бўлса, лекин сотишга ўтказилмаса, таклиф ёки тавсифида нимадир нотўғридир. Агар траифик ўсиб чиқса, лекин даромад ўсмаса, бу мурожаат сифатига қараш кераклигини англатади, миқдорга эмас. NARXTOP да ҳамкорлашувчилар барча рақамларни калкуляторида кўриши мумкин ва қандай нарсанинг тўсқинлик қилаётганини тезда тушунишлари мумкин.
Маркетингда қандай асосий метрикаларга эътибор бериш керак
Бир вақтнинг ўзида барча кўрсаткичларга қараш керак эмас. Бу ёрдам беради ва чалкашитиради. Асосий биларга бошлангин: кўринишлар, кликлар, ўтишлар, аризалар. Кўринишлар — неча киши сизнинг эълонни кўрди. Кликлар — неча киши ҳаволани босди. Ўтишлар — неча киши сайтга кирди. Аризалар — неча киши контактни қолдирди.
Ҳар бир рақам ўзининг бирор нарсасини айтади. Агар кўп кўриниш бўлса, лекин клик кам бўлса, эълон зерикарли ёки ўткинчи назар босаролмайди. Агар кўп кликлар бўлса, лекин ўтиш кам бўлса, мобил версияда нимадир нотўғридир ёки сайт юкланмайди. Агар ўтишлар мавжуд бўлса, лекин аризалар бўлмаса, форма мураккаб ёки одамлар ишонмайди. NARXTOP да ҳамкорлашувчилар барча рақамларни кўриш ва тезда тушунадиган нарсани кўришлари мумкин.
РОИ ва маркетинг рентабелликни қандай ҳисоблаш керак
РОИ Инвестмент га Қайтариш деб аталади — инвестицияга қайтиш. Формула осон: (даромад минус сарфланиши) сарфланишига бўлинган, юз фоизга кўпайтирилган. Агар сиз реклама учун 100 пул сарфлаган бўлсангиз, лекин 250 даромади бўлса, РОИ 150 фоизга тенг. Бу яхши натижа.
Лекин бу муаммо: ҳар доим РОИ ни тўғри ҳисоби қилиб бўлмайди, чунки мижоз бир мартадан кўп келиши мумкин. Одам эълонни кўрди, босмасди. Кейин яна кўрди ва босди. Кейин унуттади. Кейин Гоогле қидирувйси сизни чиқарди. Ва фақат кейин у сотди. Ким заслуга олиш керак? Аналитика буни башорат қилишни ўргатади, лекин рақам нотўғри қолади. Шунинг учун тўғри рақам эмас, диапазонига қаранг.
Сотиш воронкаси ва конверсия нима кўрсатади
Сотиш воронкаси мижознинг биринчи алоқадан сотишгача бўлган йўли. Воронка тепасида минг киши туради, улар сиз ҳақида эшитишган. Ортасида юз киши қолади, улар сайтга кирганлар. Пастда — ўн киши, улар сотганлар. Ҳар бир босқич конверсия деб аталади. Минг кўриниш учун юз ўтишга конверсия — бу бир фоиз. Юз ўтиш учун ўн сотишга конверсия — бу ўн фоиз.
Агар кўрсаткични кўрсангиз, воронка биринчи босқичда тор, реклама ишламайди. Агар иккинчида тор бўлса — нотўғри траифик. Агар учинчида — сайт ёки таклифда муаммо. Шунинг учун ҳар бир босқичга алоҳида қаранг ва бу ерда одам нима учун кетаётганини сораннг?
Мижознинг сотиш учун йўлини қандай кузатиш ва қаердан келганлигини
Бу траифик манбасига чақилади. Мижоз тўғридан-тўғри сайтга келиши мумкин, Гоогле қидирувйдан, ижтимоий тармоқдаги эълондан, дўстнинг ҳаволасидан. Ҳар бир манба фарқ қилади. Органик қидирув совуқ мижозларни беради, улар нимадир изламоқда. Эълонлар тезроқ ишлайди, лекин пул талаб қилади. Дўстлар томонидан реферрал траифики энг қимматбаҳо.
NARXTOP да ҳамкорлашувчилар ҳар бир манбадан неча мижозни ва улардан неча сотувчи эканлиги кўрислери мумкин. Агар кўрсаткични кўрсангиз, қидирув сайтидан мижозлар келяпти, лекин улар ҳеч қачон сотмасалар, шунинг учун бу улар бошқа нерсани изламоқда бўлиши мумкин. Агар эълон яхши ишлаётганини кўрсангиз, бюджетни кўтарасиз. Асосийси — мижоз қаердан келганини билиш ва фақат унинг йўлини кўриш.
Аналитик восита танлашда қаерга қаранг
Воситалар кўп: Гоогле аналитика, Яндех метрика, Амплитуд, Михпанел. Уларнинг барчаси деярли бир хил ишлайди, лекин турли нарсаларга қарайди. Яндех метрика рус-тилида траифик учун яхши ва босиш харитасини кўрсатади. Гоогле аналитика универсалнее ва ҳамма жойда ишлайди. Амплитуд аппенднинг ичида хатти-ҳаракатларни яхши кўради. Сиз сизнинг мижозлари қайда эканлиги асосида танланг.
Асосийси: восита траифик манбаси, воронка босқичлар ва мижознинг умри кўрсатиши керак. Тушунарли интерфейс бўлиш керак, шунинг учун рақамлар орасида адашмасизлар. Ишингиз учун ҳисоботларни созлаш имконияти бўлиши керак. Ва энг муҳими — текинлик кўрсатмасида вақт ўтказинг, шунинг учун бу воситани керакли эканлигини тушунасизлар.
| Метрика | Нима кўрсатади | Қачон қаранг |
|---|---|---|
| Кўринишлар | Неча киши эълонни кўрди | Ҳар куни, диапазонни кўриш учун |
| Кликлар | Неча киши ҳавола босди | Таклифга қизиқ эканлиги тушиниш учун |
| Конверсия | Сотувчига айланганларнинг фоизи | Ҳафтасига бир марта, тренд кўриш учун |
| РОИ | Сарфланган пулга қайтиш | Ойига бир марта молиявий ҳисобот учун |
| Сайтдаги вақт | Мижоз таклифни неча хат кўрди | Унга қизиқ эканлиги тушиниш учун |
| Траифик манба | Мижоз қаердан келди | Қаерда ўқитиш, қаерда қисқартириш учун |
Қисқа жавоблар
Мана маркетинг аналитикаси ҳақида энг кўп сўраладиган саволлар.
Қандай конверсия яхши саналади?
Бизнеснинг турини кўра боғлиқ. Кредит карталари учун бир фоиз — норма, автомобил учун икки фоиз — яхши. Сизнинг соҳасд рақибларни кўрин ва улардан паст бўлманг.
Аналитикага юз фоизни ишониши мумкинми?
Йўқ. ВПН ишлатаётган одам маълумотлар йўқолиши мумкин, янгиланишда кечикиш бўлиши мумкин. Тренд кўринги, тўғри рақамга эмас.
Агар мижозлар кам бўлса, аналитика керакми?
Ҳа. Кунига икки-учта мижознинг ҳам қаердан келганини ва нима қилганлиги кўрасизлар. Бу кўп бўлиш учун маслаҳат беради.
Аналитикага қаранг бошланиш қачон?
Биринчи эълон ишга тушгандан сўнг дарҳол. Ой кутин ва тахмин қилманг. Маълумотлар ҳар қандай маслаҳатдан тезроқ ҳақиқатни кўрсатади.
Агар аналитика ёмон натижа кўрсаца нима қилиш керак?
Вайронага тушма. Аввал аналитиканинг тўғри ўрнатилганини текширинг. Кейин воронка қайси босқичда тор эканлиги кўринги. Кейин бир нарсани бир вақтнинг ўзида ўзгартиринг ва яна натижани кўринги.
Қисқача:
- Маркетинг аналитикаси рекламада ниманинг ишлашини кўрсатади
- Тўртта асосий метрика билан бошлангин: кўринишлар, кликлар, конверсия, РОИ
- Сотиш воронкаси мижозлар қайси босқичда кетаётганини кўрсатади
- Траифик манба энг яхши мижозлар қаердан келаётганини айтади
- Ўзингиз тушунадиган ва манба кўрсатадиган воситани танланг
- Ҳафтасига камида бир марта аналитикага қаранг ва натижа бўйича ўзгартиринг
