Hovlida hayvon qanday saqlanadi va qo‘shnilar bilan qanday chiqishish kerak — bu savol hayvon haqida emas, odamlar haqida. It kechasi huradi, tovuq jaziramada hid beradi, mushuk begona pushtalarni titadi, bir kuni esa sizga qo‘shni emas, uning butun qarindoshi keladi.
Holbuki xususiy uy hovlisida jonivor doim boqilgan: darvoza oldida it, o‘nta tovuq, sichqonga qarshi mushuk. Muammo hayvonning o‘zidan emas, uchta narsadan boshlanadi — hid, shovqin va ularning ortidan o‘z vaqtida tozalanmasligi.
It: katak, voler yoki bo‘sh hovli
Hovlida bo‘sh yuradigan it birinchi mehmon yoki to‘p ortidan oshib tushgan bolagacha qulay. Hatto bosiq it ham darvoza oldida uydagidan boshqacha yuradi, tishlagani uchun esa siz javob berasiz.
Voler savollarning yarmini yechadi. Itni unda kecha-yu kunduz saqlash shart emas, lekin vaqtincha kiritadigan joy doim bo‘lsin. O‘lchamni itga qarab oling: u burila olsin va cho‘zilib yotsin.
- Volerda pol yalang‘och yer bo‘lmasin: taxta yoki qiyaligi bor beton, aks holda yomg‘irda botqoq bo‘ladi.
- Katak tomli, poldan ko‘tarilgan, kirish joyi yon tomonda bo‘lsin.
- Soya albatta kerak: yozda metall soyabon ostida it issiq urishidan aziyat chekadi.
- Zanjir — eng yomon yechim: itni asabiylashtiradi va mayib qiladi.
Voler joyi qolgan qurilishlar bilan birga rejalashtiriladi, ortib qolgan burchakka tiqilmaydi — buni qanday qilish hovlida qanday xo‘jalik binolari kerak degan maqolada.
Tovuqlar: nechta, qayerda va nima hid beradi
Hovlidagi tovuq «qiziqish uchun» o‘nta bo‘lmasa va go‘ngni qo‘yadigan joy bo‘lsa o‘zini oqlaydi. Hid tovuqdan emas, ho‘l to‘shamadan chiqadi: quruq tovuqxona deyarli hidsiz, ho‘li ikki uy naridan bilinadi.
Tovuqxonani derazalardan — o‘zingiznikidan ham, qo‘shnisinikidan ham uzoqroqqa qo‘yadilar. Ichida shoxcha, uyalar, tom ostida shamollatish va quruq to‘shama kerak. To‘r, suvidish va ishlatilgan katakni buyum sotish e’lonlarida arzonga berishadi.
Go‘ngni qayerga qo‘yishni alohida o‘ylang. Kompost uyumiga — mayli, lekin qo‘shnining devori tagiga emas. Uyda chiqindini umuman qanday ajratish uyda chiqindini qanday saralash kerak degan materialda.
Mushuklar: sichqon, qo‘shni va begona pushta
Hovlidagi mushuk foydali va deyarli hech kimga xalaqit bermaydi — to qo‘shnining gulzorini titguncha. Bichish devor ortidagi suhbatlardan ko‘ra ko‘proq nizoni oladi; veterinariya shifoxonalarini kompaniyalar va xizmatlar orasidan topasiz.
O‘z mushuklaringizni bir joyda boqing va idishlarni kechasi olib qo‘ying. Aks holda atrofdagi hammasi keladi, bir oydan keyin qo‘shnilar ularni sizniki deb hisoblaydi — barcha da’volari bilan.
Hid, shovqin va tozalash: barcha janjalning uch sababi
Hayvon tufayli chiqadigan deyarli har bir nizo shu uch banddan biriga borib taqaladi. Yaxshi xabar: uchalasi ham pul bilan emas, jadval bilan davolanadi.
| Qo‘shnini nima bezovta qiladi | Sababi | Nima qilish kerak |
|---|---|---|
| Hid | Ho‘l to‘shama, chiqarilmagan go‘ng, ovqat qolgan idishlar | Quruq to‘shama, muntazam tozalash, yopiq chiqindi idishi |
| Tunda hurish | Zerikish, o‘tkinchilarga javob, ochlik | Kunduzi sayr, kechqurun boqish, o‘tish yo‘lidan uzoqdagi voler |
| Pashsha | Iliq go‘ng va ochiq chelaklar | Yopiq idish, kompostga chiqarish, ohak |
| Hayvon qo‘shnida | Devordagi teshik, ochiq eshikcha | Devor tagini yopish, o‘zi yopiladigan eshikcha |
Tozalashni odat qiling: ertalab idish va suv, kechqurun hovli va to‘shama, haftada bir marta umumiy tozalash. Kuniga o‘n besh daqiqa, devor ortidagi yillik suhbatlarni esa tejaydi.
Masofa va hovlidagi joy
Jonivorni odamlar ovqatlanadigan va uxlaydigan joydan uzoqroq tuting. Tovuqxonani umumiy devorga taqab qurish — hujjatda hammasi sizniki bo‘lsa ham, mahalla qo‘mitasi bilan suhbat kafolati.
Chekinish me’yorlari shaharda va viloyatda farq qiladi: qurilishdan oldin mahallada yoki hokimiyatda aniqlang. Og‘zaki kelishuv ham ishlaydi, lekin u guvoh oldida aytilgani yaxshi.
Yozda suv va soya
Bizning yoz hayvon uchun qishdan xavfliroq. Soyada va suvi bor it jaziramani o‘tkazadi, suvsiz — yo‘q. Idish soyada va oyoq bilan ag‘darib bo‘lmaydigan qilib tursin, aks holda tushda suv qiziydi.
- Turli joyda ikkita suv idishi — biri ag‘darilsa, ikkinchisi qoladi.
- Soya haqiqiy bo‘lsin: daraxt yoki tagida havo yuradigan soyabon, qizigan profnastil emas.
- Tovuqlarga yozda suv tez-tez almashtiriladi: issiqda ular ko‘p ichadi va suvni tez isitadi.
- It bilan sayr va mashg‘ulot — ertalab va kechqurun, tush paytida emas.
Bolalar xavfsizligi
Bolalar va hayvonlar bola itni ovqatlanayotganda quchoqlamoqchi bo‘lgunicha ajoyib chiqishadi. Qoida oddiy: kichkina bola va it birga faqat katta odam yonida bo‘ladi, idish va katak esa tegilmaydigan joy. Hovlida basseyn ham bo‘lsa, qoidalar qo‘shiladi.
- Bolalarga tushuntiring: hovlidagi begona itga, qanchalik yuvosh bo‘lmasin, tegilmaydi.
- Emlash, gijja va kanaga qarshi ishlov — jadval bo‘yicha; muddatlarni veterinardan so‘rang.
- Hayvon bilan o‘ynagandan keyin — sovunlab qo‘l yuvish. Zerikarli, lekin ishlaydi.
- Eshikchani yopiq tuting: ko‘chaga chiqib ketgan it o‘zi uchun ham, begona bolalar uchun ham xavfli.
Qo‘shnilar va mahalla bilan kelishuv
Masalani hal qilishning eng arzon yo‘li — qo‘shni sizga kelgunicha o‘zingiz unikiga kirish. To‘g‘ridan-to‘g‘ri ayting: it olyapmiz, voler shu tomonda bo‘ladi, kechasi hursa darrov ayting, chorasini ko‘raman. Shu gap kelajakdagi xafagarchilikning yarmini oladi.
Nizo chiqqan bo‘lsa, uchinchi odam oldida gaplashing — mahallada bu oddiy amaliyot. Kelishdingizmi — bajaring: hovlidagi obro‘ yillar bilan yig‘iladi, bitta hurgan kechada yo‘qoladi.
Vaqtingizni ham halol baholang. Hayvon — har kungi xarajat va doimiy ish; u mashinani bir yil boqish qancha turadi degan materialdagi kabi sanaladi.
Ko‘p uchraydigan xatolar
- Kuchukni «bolalar quvonsin» deb olishdi, yarim yildan keyin u zanjirda yashaydi.
- Tovuqxona devor yonida, qo‘shni tomonga shamol uradigan joyda.
- Haftada bir marta tozalashadi, pashshani tabiat hodisasi deb bilishadi.
- Suv quyoshda turadi, idish tushdan beri bo‘sh.
- Mehmonni birinchi it kutib oladi, egasi keyin.
- Qo‘shnilar bilan oldindan gaplashilmadi, muammoni ularning qarindoshidan eshitishdi.
Qisqa javoblar
Qo‘shnilarga xalaqit bermaslik uchun itni qanday saqlash kerak?
Kunduzi sayr qildiring va o‘tkinchilarni doim ko‘rmaydigan joy bering: it zerikkandan va devor ortidagi harakatdan huradi. Soyali voler, quruq pol, suv va kechki ovqat tundagi hurishning katta qismini oladi. Zanjir muammoni yechmaydi, kuchaytiradi.
Hovlidagi hid qayerdan va uni qanday yo‘qotiladi?
Hid hayvondan emas, ho‘l to‘shama va chiqarilmagan chiqindidan keladi. Quruq tovuqxona va go‘ng uchun yopiq idish hidni deyarli butunlay oladi. Ohak ham, qahramonlik emas, muntazam tozalash ham yordam beradi.
Shahar hovlisida tovuq boqsa bo‘ladimi?
Xususiy hovlida odatda mumkin, lekin qoidalar va qo‘shnigacha masofa tuman hamda qurilish turiga qarab farq qiladi. Tovuqxona qurishdan oldin mahallada so‘rang: keyin ko‘chirish qimmatroq va alamliroq.
Qo‘shni shikoyat qilsa nima qilish kerak?
Tinglang va nimani qachongacha o‘zgartirishingizni aniq ayting. «Hammada shunday» deb bahslashmang, bu ishlamaydi. Suhbat yurishmasa, mahalladan uchinchi odamni chaqiring: guvoh oldida tezroq kelishiladi.
Qisqacha
- Nizo hayvondan emas, hid, shovqin va tozalikdan chiqadi.
- Soyali va quruq polli voler zanjirdan ham, bo‘sh hovlidan ham yaxshi.
- Tovuqxona derazadan va umumiy devordan uzoqda, to‘shama quruq bo‘lsin.
- Yozda eng muhimi — soyadagi suv va bitta emas, ikkita idish.
- Bola va it birga faqat katta odam yonida.
- Qo‘shnilar bilan muammodan keyin emas, oldin gaplashing.
Summalar va to‘lovlarni NARXTOP kalkulyatorida hisoblab ko‘rish qulay.
Bank mahsulotlari va shartlarini NARXTOP kreditlar bo‘limida solishtirish mumkin.
