Sergelidagi qo‘shni bir tokchaga teshik ochish uchun perforator sotib oldi — keyin asbob bir yil omborda turib qoldi. Qo‘shni uydagi qiz xuddi shu ta’mir uchun perforatorni ikki kunga ijaraga oldi va yangisi narxidan yigirma baravar kam to‘ladi. Asbobni ijaraga olish yoki sotib olish — qachon foydali degan savol uy ta’mirini yiliga bir-ikki marta o‘zi qiladigan har bir kishida paydo bo‘ladi.
Qoida oddiy: asbob yiliga bir-ikki marta kerak bo‘lsa — ijara deyarli har doim arzon. Haftasiga bir marta kerak bo‘lsa — sotib olish tez o‘zini oqlaydi.
Qaysi asboblarni ko‘pincha ijaraga olishadi
Perforator, shurupovyort, bolgarka, vibroplita, qurilish changyutgichi, ikki metrdan baland narvon, payvandlash apparati — bir marta ta’mir uchun butun umrga sotib olinadigan, keyin yillab bekor yotadigan asboblar.
Qaysi biri arzonligini qanday hisoblash
Formula: kerakli kunlar uchun ijara narxini, sotib olish narxini besh yil ichida asbob necha marta ishlatilishiga bo‘lgan bilan solishtiramiz. Agar bir martalik ijara sotib olish narxining ulushidan arzon bo‘lsa — ijaraga oling.
Raqamlar shartli, o‘zingiznikini qo‘ying. 1-misol: perforator sotib olish 1 500 000 so‘m, u yiliga bir marta ikki kunga kerak — ikki kunlik ijara 40 000-60 000 so‘m turadi. Besh yilda ijara 200-300 ming so‘mni tashkil qiladi, sotib olishga esa bir yarim million — besh baravar farq. 2-misol: er har oy qarindoshlarnikida ta’mir qiladi va 400 000 so‘mlik shurupovyortga ko‘z tikkan — bunday foydalanishda asbob uch-to‘rt oylik ijara narxida o‘zini oqlaydi, demak sotib olish foydaliroq.
| Nimani hisoblaymiz | Qanday hisoblaymiz | Misol |
|---|---|---|
| Bir martalik ijara narxi | kerakli kunlar uchun ijara narxnomasi | ikki kun uchun 40 000-60 000 so‘m |
| Bir martalik foydalanish narxi (sotib olishda) | sotib olish narxi ÷ 5 yildagi marta | 1 500 000 ÷ 5 = 300 000 so‘m |
| Asbobni saqlash | uydagi joy, bekor turganda buzilish xavfi | ombor, garaj — bu ham joy xarajati |
| Xulosa | bir martaga arzonroq narx yutadi | 40 000-60 000, 300 000dan kam — ijara foydali |
Ta’mirga ketadigan bir martalik xarajatlar ham uyning umumiy byudjeti qismi — ularni alohida emas, umumiy uy xarajatlari hisobida yuriting.
Ijaraga olganda nimaga e’tibor berish kerak
Asbobni olganda tekshiring — yoqib ko‘ring, nasadkalar va uzaytirgich to‘liqligini tekshiring. Uyga olib ketishdan oldin tirnalgan va shikastlangan joylarni suratga oling: bu qaytarishda tortishuvdan himoya qiladi. Garov haqida so‘rang — odatda u asbob narxining yarmi yoki to‘liq narxiga teng va butun holda topshirilgach qaytariladi.
Ijara punktlarini odatda uy yaqinidagi xizmatlar bo‘limidan topish mumkin — u yerda faqat katta tarmoqlar emas, mahalliy punktlar ham bor.
Qachon sotib olish ijaradan foydali
Agar oilada ta’mirlar muntazam bo‘lsa — qarindoshlarnikida, hovlida, qo‘shnilarga mayda ishlar uchun — asbob bir necha marta foydalanishdan keyin o‘zini oqlaydi va keyin bepul ishlaydi. Bunda har safar ijaraga sarflashdan ko‘ra bir marta asbob uchun kredit rasmiylashtirish oqilonaroq.
Ko‘p uchraydigan xatolar
- Bitta vazifa uchun qimmat asbob sotib olish — ikki kunga ijaraga olish arzonroq.
- Olganda asbobni tekshirmaslik — keyin tirnalish sizdan emasligini isbotlash qiyin bo‘ladi.
- Garov haqida unutish — summa yuqoriday tuyulsa, uni bir necha ijara punktida solishtiring.
- «Ehtiyot shart» deb asbobni uyda saqlash — u joy egallaydi va bekor turganda narxini yo‘qotadi.
Odatiy holat: Yunusobodlik oila hovlida plitka yotqizish uchun vibroplita sotib oldi — uch kun ishlatishdi, keyin asbob ikki yil garajda turdi, oxiri uchdan bir narxiga sotildi. Qo‘shni esa shu davrda dam olish kunlariga xuddi shunday plitani ijaraga oldi va bir necha barobar kam to‘ladi.
Sotib olish foydasiga misol ham bor: Sergelidagi mayda ta’mir ustasi qo‘shnilarning buyurtmalari uchun har hafta bolgarka ijaraga olardi — yarim yilda ijara yangi bolgarka narxidan qimmatga tushdi. O‘zinikini sotib olgach, asbob xarajati butunlay yo‘qoldi.
Agar bunday mayda ta’mir doimiy qo‘shimcha daromadga aylansa, bu ish oyiga qancha berishini oldindan hisoblab ko‘rish foydali — bir martalik buyurtmalardagi qo‘shimcha ish haqidagi maqola shunga o‘xshash hisobni boshqa ustalar misolida ko‘rsatadi.
Qisqa javoblar
Asbobni ijaraga olish qachon sotib olishdan foydali?
Asbob yiliga bir-ikki marta kerak bo‘lganda: kerakli kunlar uchun ijara odatda sotib olish narxi ulushidan bir necha barobar arzon, uyda bekor turgan asbobni saqlash ham xarajat.
Perforator yoki bolgarka ijarasi qancha turadi?
Narx ijara punkti va hududga bog‘liq — aniq summani joyida so‘rang, internetdagi begona raqamlarga emas, aynan shu punkt narxnomasiga tayaning.
Asbobni ijaraga olishdan oldin nimani tekshirish kerak?
Olganda yoqib ko‘ring, nasadkalar va kabel to‘liqligini tekshiring, ko‘rinib turgan shikastlarni suratga oling va garov miqdorini aniqlashtiring.
Asbob tez-tez kerak bo‘lsa nima qilish kerak?
Agar foydalanish oyiga bir necha martaga chiqsa, asbob necha martadan keyin o‘zini oqlashini hisoblang — bu ko‘pincha tez bo‘ladi va sotib olish foydaliroq chiqadi.
Qisqacha
- Bir martalik vazifa uchun ijara deyarli har doim sotib olishdan arzon.
- Oyiga bir necha marta muntazam ish — asbob o‘zini oqlaydi va sotib olish foydaliroq.
- Umumiy narxni emas, bir martalik foydalanish narxini hisoblang.
- Olganda asbobni tekshiring va shikastlarni suratga oling — bu tortishuvdan himoya.
- Uyda bekor turgan asbob ham xarajat: joy, buzilish xavfi, narx yo‘qotish.
- Ortiqcha asbobni ijaraga berish yoki e’lon orqali sotish mumkin.
Summalar va to‘lovlarni NARXTOP kalkulyatorida hisoblab ko‘rish qulay.
