Дилноза эри билан Кибройдаги участкага уч-олти метрлик кичик поликарбонат иссиқхона қўйишди ва биринчи қишда унга помидор экишди, худди фермерлар ҳақидаги филмдагидек. Февралга бориб англадилар: иситиш помидорнинг ўзидан қимматга тушяпти. Иккинчи қишда кўкатга ўтишди — ва иссиқхона ниҳоят ўзини оқлай бошлади. «Иситиш қанчага тушишини ҳисоблаб кўрганмидик?» — «Йўқ, шунчаки Янги йилга помидор хоҳлагандик».
Қишда иссиқхонада нима ўстириш фойдали? Иситилмайдиган ёки кам иситиладиган иссиқхонада энг фойдалиси — кўкат, редиска ва салат: улар минимал иссиқликда ҳам етишади, бозорда эса қиш нархи ёзгисидан сезиларли юқори.
Иссиқхона ва уни иситиш қанча туради
15–20 квадрат метрлик оддий поликарбонат иссиқхона калитини қўлга топширилган ҳолда 4–7 миллион сўмга тушади. Иситиш — қишки харажатнинг асосий қисми: шундай ўлчамдаги иссиқхона учун электр иситгич ёки иссиқ ҳаво пуфлагичи ойига 300–600 минг сўмлик электр ейди, совуқ ва иссиқхона қанчалик изолацияланганига қараб.
Қишда нима ўстириш фойдали эканини қандай ҳисоблаш керак
Формула: қиш ва ёз ҳосили нархи фарқи минус иситиш ва уруғ харажати. Мисол: қишда кўкат бозорда 25 000 сўм/кг, ёзда — 8 000 — фарқи 17 000 сўм. 15 квадрат метрлик иссиқхонадан ойига 20 килограмга яқин кўкат олинади. 20 × 17 000 = 340 000 сўм шартли фойда ойига, бунинг бир қисмини иситиш ейди.
| Экин | Иситиш керакми | Қишда ўсиш муддати |
|---|---|---|
| Кўкат, редиска, салат | минимал, плёнка етади | 3–5 ҳафта |
| Бодринг | ўртача, +12–15 даража | 6–8 ҳафта |
| Помидор | кучли, +18–20 даража | 8–10 ҳафта |
| Қулупнай мажбурий ҳосил | ўртача + қўшимча ёруғлик | 5–7 ҳафта |
Керакли ҳарорат қанча юқори бўлса, иситиш шунча қиммат ва қишда саноат ускунасисиз фойдага чиқиш шунча қийин. Рақамлар шартли — электр тарифи ва иссиқхона изолацияси ҳар кимда ўзича.
Нега ҳаваскор учун қишда помидор деярли ҳар доим зарарли
Помидорга камида 18 даража иссиқлик ва қисқа кунда қўшимча ёруғлик керак — бу энди оддий иситгич эмас, алоҳида харажат талаб қилувчи тизим. Оилавий иссиқхона учун бу фақат катта ҳажмда сотилганда ўзини оқлайди, ўз дастурхони учун эмас. Қишда иссиқхонани кўкат ва редискага ажратиб, помидорни қуёш етарли ва иситиш деярли керак бўлмаган баҳорга қолдирган маъқул.
Қишки ҳосил кўп бўлса, нима қилиш керак
Қишки кўкат ва редиска тез тарқалади — бир қисми дастурхонга, бир қисми қўшнига, қолгани сотилади. Ҳосил оила ейишидан доимий кўпроқ бўлса, ҳар ҳафта харидор қидиргандан кўра бир марта эълон бериш осонроқ — бу НАРХТОПъда эълон бериш орқали амалга оширилади.
Тез-тез учрайдиган хатолар
- Биринчи қишдаёқ иссиқлик талаб қилувчи экинни иситишни ҳисобламай экиш — фойда ўрнига зарар.
- Иссиқхона изолациясида тежаб, кейин электрга кўпроқ сарфлаш.
- Қуёшли кунларда шамоллатмаслик — конденсат ва замбуруғ кўчатни совуқдан тезроқ нобуд қилади.
Иссиқхона ва иситгич учун пул етишмаса, бир қисмини истеъмол кредити орқали бўлиб олса бўлади, тўловни олдиндан калкуляторда ҳисобланг. Шунингдек, кредитда яширин комиссия йўқлигини банклар нима учун комиссия олади мақоласидан текширинг. Иссиқхона учун участка ҳали йўқ бўлса, НАРХТОПъдаги ерли уйларни кўринг.
Қисқа жавоблар
Қишда иссиқхонада нима ўстириш фойдали
Кўкат, редиска ва салат — улар минимал иссиқликда ўсади, қишки бозор нархи эса ёзгисидан сезиларли юқори. Помидор ва бодринг жиддий иситиш талаб қилади ва оилавий иссиқхонада камдан-кам ўзини оқлайди.
Қишда иссиқхонани иситиш қанча туради
15–20 квадрат метрлик иссиқхона учун ойига 300–600 минг сўм электр, изолация ва совуққа қараб. Рақам шартли, тариф ҳар кимда ўзича.
Иссиқхонада иситмасдан помидор ўстириш мумкинми
Қаттиқ совуқда — йўқ, помидорга камида 18 даража керак. Юмшоқ қишли ҳудудда ва изолацияланган иссиқхонада мумкин, лекин ҳосил кеч ва кам бўлади.
Қишда иссиқхонада кўкат қанча вақтда етишади
Экишдан кесишгача одатда 3–5 ҳафта минимал иссиқликда — ёзги очиқ токчадан анча узоқ.
Иссиқхона бир қишда ўзини оқлайдими
Камдан-кам: қурилиш бир неча мавсумда қопланади, қишки иситиш эса биринчи йиллар фойданинг бир қисмини ейди. Ҳақиқий тежов иккинчи-учинчи мавсумда кўринади.
Қисқача
- Қишда иссиқхонада энг фойдалиси — кўкат, редиска ва салат, минимал иситиш билан.
- Помидор ва бодринг жиддий иссиқлик талаб қилади ва ўз оиласи учун камдан-кам ўзини оқлайди.
- Иситиш — қишки харажатнинг асосийси, уни қурилишдан алоҳида ҳисобланг.
- Қишки сабзавот нархи ёзгисидан сезиларли юқори — иссиқхона фойдаси шунга асосланади.
- Иссиқхона бир неча мавсумда ўзини оқлайди, бир қишда эмас.
- Мақоладаги рақамлар шартли: ўз электр тарифи ва бозор нархингизни қўйинг.