Кўчиш бошланмагунча осон кўринади. Хаёлда бу бир кун: машина келди, қутиларни ортдик, янги жойда туширдик. Аслида кўчиш куни — воқеанинг ўртаси, энг машаққатлиси эса ундан олдин ва кейин бўлади: ёпилган ҳисоблар, олинган кўрсаткичлар, кўчирилган шартномалар, топилган ҳужжатлар ва бўш квартирада кечқурун эсга тушадиган ўнлаб майда ишлар.
Одамларни кўпинча нарсаларнинг оғирлиги эмас, тартибсизлик қийнайди. Калитлар топширилган, ҳисоблагич кўрсаткичи эса ёзилмаган. Эски манзилда интернет ўчирилган, янгисида ҳали уланмаган. Қутилар йиғилган, лекин қувватлагичлар ва ҳужжатлар қайси қутида эканини ҳеч ким эслай олмайди. Ҳар бир шундай майда иш вақт ва асаб, баъзилари эса пул ҳам туради.
Қуйида ҳафталар бўйича хотиржам режа ва ҳақиқатан бажарилиши керак бўлган ишлар рўйхати. У оддий квартира ва оддий оилага мўлжалланган, идеал шароитларсиз.
Ҳафталар бўйича режа
| Қачон | Нима қилинади |
|---|---|
| 4 ҳафта олдин | Санани белгилаш, транспорт ва ёрдамчилар масаласини ҳал қилиш, нарсаларни саралаб, кераксизидан қутулишни бошлаш |
| 3 ҳафта олдин | Қадоқлаш материалларини йиғиш, олиб кетиладиган нарсалар рўйхатини тузиш, янги манзилда интернет уланишини келишиш |
| 2 ҳафта олдин | Ҳар куни ишлатилмайдиган ҳамма нарсани қадоқлаш, қутиларни имзолаш, ҳужжатлар папкасини йиғиш |
| 1 ҳафта олдин | Шартнома ва обуналарни ҳал қилиш, музлатгичдаги захирани тугатиш, машина ва вақтни тасдиқлаш |
| 1–2 кун олдин | «Биринчи кун қутиси» ни йиғиш, йирик мебелни қисмларга ажратиш, ҳамма нарсани қувватлаш, пардаларни олиш |
| Кўчиш куни | Ҳисоблагич кўрсаткичларини олиш, квартирани суратга тушириш, калитларни топшириш, ҳеч нарса қолмаганини текшириш |
| Кейинги биринчи ҳафта | Мебелни йиғиш, интернетни улаш, янги жойдаги ҳисоблагичларни текшириш, манзил кўрсатилган жойларда уни янгилаш |
Эски квартира билан нима қилиш керак
Квартира ижарага олинган бўлса, тартиб шундай: уй эгасини шартномада кўрсатилган муддатда огоҳлантириш, кўрик санаси ва гаровни қайтариш ҳақида келишиш, уйни қабул қилган ҳолатига келтириш. Майда тузатишни ўз қўлингиз билан қилиш деярли ҳар доим гаровдан ушлаб қолинишидан арзон.
Квартира ўзингизники бўлиб, уни сотаётган ёки ижарага бераётган бўлсангиз ҳам худди шундай озодалик керак: коммунал қарзлар ёпилган, хизматлар ўчирилган ёки қайта расмийлаштирилган, калитлар тўплами ва қоладиган техникага қўлланмалар тайёр бўлсин.
Иккала ҳолатда ҳам чиқиш куни барча хоналарни кундузги ёруғликда суратга олинг: умумий кўриниши билан бирга муаммоли жойларни алоҳида. Бу ўттиз сониялик иш ва келажакдаги ҳар қандай низода энг кучли далил.
Ҳисоблагичлар, далолатномалар ва коммунал хизматлар
- Калит топширилган куни электр, suv ва газ кўрсаткичларини олинг ва ҳар бир асбобни рақамлари ҳамда ҳисоблагич номери кўринадиган қилиб суратга туширинг.
- Кўрсаткичларни қабул-топшириш далолатномасида ёки ҳеч бўлмаса ёзма шаклда, сана ва икки томон имзоси билан қайд этинг.
- Чиқиш санасигача бўлган ҳисобларни тўланг ва тўлов тасдиқларини сақланг.
- Хизмат етказиб берувчилардан шахсий ҳисобни ёпиш ёки қайта расмийлаштириш керакми ва амалдаги қоидалар бўйича тартиб қандайлигини аниқланг.
- Янги жойда дарҳол барча ҳисоблагич кўрсаткичларини ёзиб олинг ва уларнинг текширув муддатларини билиб қўйинг.
Кўрсаткичлар — кўчишдан кейинги низоларнинг энг кўп сабаби, чунки уларни кейинчалик текшириб бўлмайди. Санаси бор сурат масалани олдиндан ҳал қилади.
Интернет, шартномалар ва обуналар
Интернетни икки-уч ҳафта олдин ҳал қилган маъқул. Аввал провайдерингиз янги манзилда бор-йўқлигини аниқланг: бўлса, одатда хизматни кўчириш расмийлаштирилади, бўлмаса бошқасини улашга тўғри келади. Ўчириш ва улаш орасида узилиш қолдирмаслик муҳим, айниқса оилада кимдир уйдан ишласа.
Танлашдан олдин янги туманда умуман нима борлигини кўринг: NARXTOP даги «Интернет» бўлимида турли провайдерларнинг тарифлари ёнма-ён йиғилган ва нархга нима киришини солиштириш қулай. Аниқ квартира бўйича техник имкониятни барибир компаниянинг ўзидан аниқланг.
Айни пайтда қолган шартнома ва хизматларни ҳам кўриб чиқинг: етказиб бериш, банк хабарномалари, суғурта, иш ва ўқув жойи, шифокорлар ва манзилингиз кўрсатилган барча жойлар. Рўйхатни олдиндан тузинг ва бажарилганини белгилаб боринг — хотирага таяниш иш бермайди.
Қадоқлаш ва ташиш
- Нарса тури бўйича эмас, хоналар бўйича қадоқланг. Кейин очиш анча осон бўлади.
- Қутиларни икки ёнидан имзоланг: хона ва ичидагиси. Қопқоқдаги ёзув тахланган қутида кўринмайди.
- Оғирини кичик қутига, енгилини каттасига солинг. Акс ҳолда таги дош бермайди.
- Идишларни барибир олиб кетаётган матолар билан ораланг: сочиқ ва чойшаб пуфакчали плёнкадан арзон.
- Қисмларга ажратилган мебелнинг винт ва маҳкамлагичларини пакетга солиб, мебелнинг ўзига ёпиштиринг.
- Телевизор ва роутер симлари қандай уланганини ажратишдан олдин суратга олинг.
- Ҳужжат, тақинчоқ, дори ва калитларни умумий кузовда эмас, ўзингиз билан олиб юринг.
Транспорт бўйича учта нарсани олдиндан аниқланг: лифт борми ва квартира нечанчи қаватда, юк ташувчилар нархга кирадими ёки алоҳида тўланадими, вақт қандай ҳисобланади ва ортиш чўзилса нима бўлади. Шу саволлар жойидаги тушунмовчиликларнинг кўпини ҳал қилади.
Янги жойдаги биринчи кун
Алоҳида «биринчи кун қутиси» ни йиғинг ва уни машинада ўзингиз билан олиб юринг. Унда: алмаштириладиган кийим, сочиқлар, совун ва қоғоз, қувватлагичлар, чойнак ва бир жуфт пиёла, қайчи ва қути очадиган пичоқ, лампочка, дорилар тўплами, suv ва егулиги, чойшаб.
- Свет, suv ва газ ишлаётганини текширинг ҳамда ҳисоблагич кўрсаткичларини ёзиб олинг.
- Квартирани кўздан кечиринг ва аллақачон шикастланган жойларни нарсаларни киритишдан олдин суратга олинг.
- Каравотларни йиғинг ва пардаларни илинг. Қолгани кутади.
- Қулфларни текширинг ва зарур бўлса личинкасини алмаштиринг, айниқса калитлар тарихи номаълум бўлса.
- Suv қаердан беркитилишини ва электр шчити қаердалигини топинг.
Ҳужжатлар ва манзил
Кўчгандан кейин манзил ўйлаганингиздан кўра кўпроқ жойда кўрсатилган бўлади: банк, иш жойи, мактаб ёки боғча, поликлиника, етказиб бериш, суғурта, яшаш жойи бўйича рўйхатга олиш. Рўйхатга олиш тартиби ва муддатлари амалдаги қоидалар билан белгиланади, уларни кейинга қолдирмай, ваколатли органдан олдиндан аниқлаган маъқул.
Битта папка тутинг ва унга ижара шартномаси ёки квартира ҳужжатларини, кўрсаткичли далолатномаларни, квитансияларни, техника кафолатларини, ташувчи билан шартномани солинг. Кўчиш куни уни ўзингиз билан олиб юринг ва қутига солманг.
Тез-тез учрайдиган хатолар
- Чиқиш куни ҳисоблагич кўрсаткичларини ёзмаслик ва суратга олмаслик.
- Янги манзилда уланмасдан туриб, эски манзилдаги интернетни ўчириш.
- Қутиларни имзоламай, кейин йигирмата бир хил қадоқ ичидан чойнак қидириш.
- Ҳужжат ва қувватлагичларни мебел билан бирга умумий кузовга солиш.
- Нарсаларни киритишдан олдин янги квартирани кўздан кечирмаслик ва шикаст сиздан олдин бўлганини исботлай олмаслик.
- Ташувчидан юк ташувчилар, лифт ва вақт тўлови тартибини аниқламаслик.
- Бир ойдан кейин барибир ташлаб юбориладиган нарсаларни ташиш.
Қисқа хулоса
- Бир ой олдин бошланг ва ишларни ҳафталарга бўлинг, ҳаммасини охирги икки кунга қолдирманг.
- Ҳисоблагич кўрсаткичлари ва суратлар — калит топширилгунга қадар, санаси билан.
- Интернетни олдиндан ҳал қилинг: вариантларни NARXTOP даги «Интернет» бўлимида солиштиринг ва манзил бўйича имкониятни аниқланг.
- Хоналар бўйича қадоқланг ва қутиларни ён томондан имзоланг.
- Ҳужжат, дори ва калитларни ўзингиз билан олиб юринг.
- «Биринчи кун қутиси» кўчишдан кейинги кечани асрайди.
- Манзилни ўзгартириш керак бўлган жойлар рўйхатини тутинг ва бажарилганини ўчириб боринг.
Гап пулга борганда витринамиз асқотади: у ерда банклардаги ипотека шартларини солиштириш ва таклифларни бир жойда солиштириш мумкин.
Суммалар ва тўловларни NARXTOP калкуляторида ҳисоблаб кўриш қулай.