Уйда чиқиндини қандай ажратиш керакки, бу ошхонадаги бешта сассиқ челакка айланмасин ва бир ҳафтада тугаб қолмасин? Бошлаш керак бўлган жой контейнер эмас, атрофингизда умуман нима қабул қилиниши ҳақидаги савол. Ажратиш йиғилган нарсанинг кетадиган жойи бўлгандагина маънога эга.
Бизда бу Европа ҳақидаги кинодагидек эмас, ўзича ишлайди: қоғоз ва металлни қабул пунктида пулга олади, пластик шишаларни йиғувчилар олади, эски музлатгични эса ҳовлидан олиб кетишади, чунки у кимгадир керак. Схема ишлайди, шунчаки бошқача кўринади.
Бизда аслида нима қабул қилинади
Уйга учта челак қўйишдан олдин маҳаллангизни айланиб чиқинг ёки маҳалладан сўранг. Одатда ўйлагандан кўпроқ нарса топилади.
- Қоғоз. Картон, газета, дафтар, қути. Қабул пунктларида вазн бўйича олинади, улар кўпинча бозор ёнида.
- Металл. Алюминий банка, қозон, батарея, эски жўмрак. Энг пулдор тоифа.
- Пластик шишалар. Тиниқ ПЕТ деярли ҳамма жойда олинади, рангли ва хирасини ҳар доим ҳам эмас.
- Шиша. Ҳамма ҳам ва ҳамма жойда ҳам олмайди, банка ва шишалар кўпроқ қўшниларга қишки тайёргарлик учун кетади.
- Техника ва симлар. Устахоналар ва металл қабул пунктлари сотиб олади.
Батарейка, лампа ва дорилар билан эса қийинроқ: йиғиш нуқталари кам ва уларни алоҳида излаш керак — йирик савдо марказларида, баъзан техника дўконларида. Яқин атрофда бундай нуқта бўлмаса, батарейкаларни оқиб кетадиган умумий челакда эмас, қопқоқли алоҳида банкада сақланг.
Уйда ҳидсиз жойни қандай ташкил қилиш керак
Ҳидни чиқиндининг ўзи эмас, чиқиндидаги овқат беради. Шунинг учун асосий қоида оддий: топширмоқчи бўлган ҳамма нарса қуруқ ва бўш бўлиши керак. Кефир шишасини чайдингизми — у энди ҳид бермайди.
- Ошхонада озиқ-овқат чиқиндиси учун битта оддий челак қолдиринг ва уни ҳар куни чиқаринг.
- Иккинчи жой ошхонада эмас: балкон, омборча, йўлакдаги шкаф. У ерга қуруқлари боради: қоғоз, пластик, банка.
- Картонни ясси қилиб йиғинг, шишаларни эзиб қопқоғини буранг — ҳажм бир неча баробар камаяди.
- Топшириб бўлмайдигани учун алоҳида халта тутинг ва ҳамма нарсани қутқаришга уринманг.
- Йиғилганини йўлак тўлиб кетгандан кейин эмас, икки-уч ҳафтада бир марта олиб чиқинг.
Уйда бўш бурчак умуман бўлмаса, икки оқимдан бошланг: овқат ва қолган ҳаммаси. Бу аллақачон самаранинг ярми. Буни одатдаги йиғиштиришга қандай қўшиш мумкинлиги уйда тартибни сақлаш тизими ҳақидаги мақолада кўрсатилган.
Электроника ва батарейкани қаерга топшириш керак
Эски телефон, ноутбук ва роутер — чиқинди эмас. Уларда металл ҳам, ишлайдиган детал ҳам, маълумот ҳам бор. Техникани кимгадир беришдан олдин хотира картаси ва сим-картани олинг, аккаунтлардан чиқинг ва қурилмани завод созламаларига қайтаринг. Айнан нимани текшириш кераклиги интернетда маълумот ва пулни қандай ҳимоя қилиш ҳақидаги материалда.
Кейин уч йўл бор: эҳтиёт қисмга сотиш, устахонага бериш ёки металл сифатида топшириш. Биринчиси узоқроқ, лекин фойдалироқ — беш йиллик ишлайдиган ноутбукни ҳозир ҳам олишади. Уни эълон бериш орқали қўйиш мумкин, мебел ва техника ҳам ўша ерда сотилади.
Йирик чиқинди ва эски мебел билан нима қилиш керак
Диван, шкаф ва музлатгич контейнер майдончасига сиғмайди, уларни ёнига қолдириш эса чиқариш эмас, дераза тагидаги ахлатхона. Одатдаги вариантлар бундай:
| Қандай буюм | Қаерга | Қанча куч кетади |
|---|---|---|
| Яроқли мебел | эълон орқали сотиш ёки бериш | суратга олиш, олиб кетишга келишиш |
| Қисмларга ажратиладиган мебел | ажратиш, ДСП — чиқиндига, темир қисмлари — металлга | шуруповёрт билан бир кеч |
| Музлатгич, кир машина | техника олувчилар, металл қабули | қўнғироқ, ўзлари келишади |
| Таъмирдан кейинги қурилиш чиқиндиси | машина билан олиб кетишни буюртма қилиш | олдиндан келишиш, бу пуллик |
| Кийим ва идиш | маҳаллага, қўшниларга, танишларга бериш | шкафни ажратишга ярим соат |
Ҳали яроқли мебел деярли доим эгасини топади: талабалар ва ижарада турган оилалар бунақасини бажонидил олади. Сотиш ва бериш эълонларини эълонлар бўлимида кўришади, янги квартирага биринчи навбатда нима олиш кераклиги эса биринчи квартира учун мебел ҳақидаги мақолада. Қурилиш чиқиндисини олиб кетишни сметага олдиндан киритинг — бу банд энг кўп унутилади, бу ҳақда квартира таъмири бюджети ҳақидаги материалда айтилган.
Бу оилага нима фойда беради
Тўғридан-тўғри фойда катта эмас, лекин бор: топширилган қоғоз ва металл тирик пул беради, сотилган диван эса керакли нарсага етадиган сумма. Билвосита фойда каттароқ. Бир ой давомида нимани ташлаётганингизни кузацангиз, музлатгичда қанча овқат айниши ва уйга қанча қадоқ беҳуда келиши кўринади.
Кўпчилик шундай ойдан кейин харид одатини ўзгартиради: ўнта кичиги ўрнига йирик қадоқ олади, шишадаги сувни олишни бас қилади, меню режалаштиради. Бу амалда қандай кўриниши овқатга қандай тежаш ҳақидаги мақолада.
Тез-тез учрайдиган хатолар
- Яқин атрофда нима қабул қилинишини билмай, чиройли контейнер сотиб олишдан бошлаш.
- Ювилмаган банкаларни йиғиш — икки кунда ҳид ошхонадан қувиб чиқаради.
- Ҳаммасини битта қопга солиб, сиз учун ажратиб беришади деб умид қилиш.
- Диванни контейнер ёнига қолдириб, масала ҳал бўлди деб ҳисоблаш.
- Телефон ёки ноутбукни созламаларини ташламай бериш.
- Батарейкани озиқ-овқат челагида сақлаш.
Қисқа жавоблар
Уйда ажратишни нимадан бошлаш керак?
Икки оқимдан: озиқ-овқат чиқиндиси алоҳида, қуруқлари алоҳида. Озиқ-овқатни ҳар куни чиқаринг, қуруқларини омборча ёки балконда йиғинг. Кўникканингиздан кейин учинчи оқимни — шиша ёки металлни қўшасиз.
Пластик шиша ва картонни қаерга топширса бўлади?
Иккиламчи хомашё қабул пунктларига, улар одатда бозорлар ёнида ва тумандаги саноат зоналарида бўлади. Қоғоз ва металл вазн бўйича олинади, пластикни ҳамма жойда ҳам олмайди. Аниқ рўйхат ва шартларни энг яқин пунктдан сўранг, улар тумандан туманга фарқ қилади.
Эски музлатгичдан қандай қутулиш мумкин?
Техника олувчиларга ёки металл қабулига қўнғироқ қилиш керак: одатда ўзлари келиб ҳовлидан олиб кетишади. Техника ишлайдиган бўлса, олиб кетиш шарти билан эълон қўйган фойдалироқ. Уни контейнер майдончаси ёнига қолдириш шарт эмас.
Ажратишдан пул ишлаш мумкинми дегани ростми?
Квартира ҳақида гап кеца, сезиларли пул ишлаш — йўқ. Қоғоз ва металл кичик сумма беради, асосий фойда бошқа жойда: чиқинди халтаси камаяди, овқат кам айниди ва уйга келтирмаслик керак бўлган нарсалар рўйхати аниқ бўлади.
Қисқача
- Аввал яқин атрофда нима қабул қилинишини билинг, кейин челак қўйинг.
- Топширадиган ҳамма нарса қуруқ ва бўш бўлсин — шунда ҳид бўлмайди.
- Озиқ-овқат ошхонада ва ҳар куни, қуруқлари балконда ва икки ҳафтада бир марта.
- Техникани топширишдан олдин маълумотдан тозаланг, ишлайдиганини сотган фойдалироқ.
- Йирик буюмларни контейнер майдончаси эмас, олувчилар ёки янги эгаси олиб кетади.
Суммалар ва тўловларни NARXTOP калкуляторида ҳисоблаб кўриш қулай.
Банк маҳсулотлари ва шартларини NARXTOP кредитлар бўлимида солиштириш мумкин.
