Алиментни қандай ундириш керак: тартиб, ҳужжатлар, суд орқали

Алиментни ундириш — болага пул иккинчи ота-онанинг кайфиятига қараб эмас, балки мажбурий ва мунтазам келишига эришиш демак. Агар у ўзи ва ўз вақтида тўласа, ҳеч қандай ундириш керак эмас. Ундириш баҳоналар бошланган жойда бошланади: «иш йўқ», «кейин бераман», «бу менинг болам эканини исботла».

Яхши хабар: олувчида тушунарли йўл бор ва у ёлғиз курашишни талаб қилмайди. Ёмон хабар: қанча кеч бошланса, далил йиғиш ва ўтказиб юборилган ойларни қайтариш шунча қийин. Шунинг учун қарз ўз-ўзидан тўпланишини кутмай, дарров ҳаракат қилган маъқул.

Тартибни қадамма-қадам кўриб чиқамиз: нимадан бошлаш, қандай қоғоз йиғиш ва пул охир-оқибат болага қандай етиб бориши.

Иккинчи томон тўламаса, нимадан бошлаш керак

Биринчи қадам ўртангизда келишув бор-йўқлигига боғлиқ.

• Нотариусдаги алимент келишуви бўлган бўлса, уни бузаётган бўлса — бу ижрони талаб қилиш мумкин бўлган тайёр ҳужжат. Тўлаш мажбуриятининг ўзини исботлаш шарт эмас, у аллақачон қайд этилган.
• Ҳеч қандай келишув бўлмаса, аввал алиментни расман тайинлатиш керак. Энг осони — келишувни синаш. Бўлмаса, судга мурожаат қилишади.

Одам «ўзига келиб қолади» деб умид қилиб, мурожаатни чўзманг. Тўловсиз ойлар ўтар экан, бола битта ота-онанинг пулига яшайди. Шу пайт шахсий бюджетни қандай ушлаб туришни ажралишдан кейинги молия мақоласи ҳалол ёзади.

Келишув ёки суд

Ундириш учун асос олишнинг икки йўли бор.

Иккинчи томон умуман тўлашга тайёр бўлса ва тортишув фақат сумма устида бўлса, келишув хотиржамроқ ва тезроқ. Одам мажбуриятни инкор эца ёки яширинса, суд керак. Юристни хизматлар бўлимидан топиш қулай.

Одатда қандай ҳужжатлар керак

Аниқ рўйхат ҳолатингизга боғлиқ ва уни юристда аниқлаган маъқул, лекин одатда қуйидаги тўплам тайёрланади:

• ариза берувчининг шахсини тасдиқловчи ҳужжат;
• боланинг туғилганлик гувоҳномаси, унда тўловчи ота-она кўрсатилган;
• никоҳ ёки уни бекор қилиш ҳақидаги ҳужжат, агар бўлган бўлса;
• бола сиз билан яшаши ҳақидаги маълумотнома;
• иккинчи томон даромади ҳақидаги маълумот, бўлса;
• керакли сумма ҳисоби ва болага харажатлар асоси.

Тўплам қанча тўлиқ ва ҳалол йиғилса, ишни чўзишга шунча кам баҳона қолади. Харажат рақамларини ўйлаб топманг — уларни чек ва болага қилинган ҳақиқий харажатлар билан тасдиқланг. Болага пул олдиндан қандай режалаштирилишини болага молиявий тайёргарлик мақоласи кўрсатади.

Суд орқали ундириш қандай кечади

Иш судга еца, тартиб умумий тарзда шундай. Олувчи ариза ва ҳужжатларни топширади. Суд боланинг эҳтиёжи ва тўловчининг имкониятини кўриб, миқдор ҳақида қарор чиқаради — даромаддан улуш ёки қатъий сумма. Қарор асосида ижро ҳужжати берилади, у бўйича пул мажбурий ундирила бошлайди.

Муддат ва тартиб тафсилоти ҳар хил бўлиб, иш юки, ҳужжатлар тўлиқлиги ва иккинчи томон хатти-ҳаракатига боғлиқ. Шаҳрингиз ёки вилоят марказидаги аниқ мурожаат тартибини юристда аниқланг — умумий мақола аниқ иш бўйича маслаҳатни алмаштирмайди.

Пул болага қандай етиб боради

Қоғоздаги қарор бошқа, қўлдаги пул бошқа. Ижро кўпинча шундай боради:

• Маошдан ушлаб қолиш. Тўловчи расман ишласа, сумма унинг иш жойидаги даромадидан ушлаб қолинади ва олувчига ўтказилади. Бу энг ишончли усул.
• Даромад ва ҳисоблардан ечиш. Расмий маош бўлмаса, ундирув қарздорнинг бошқа даромади ва мол-мулкига белгиланган тартибда қаратилади.
• Бўйин товловчига чоралар. Даромадини яшириб тўламайдиган одамга қўшимча таъсир чоралари қўлланади. Уларнинг табиатини ижро хизматида ва юристда аниқланг.

Олувчига барча тасдиқларни сақлаш муҳим: қанча келди, қачон, қандай усулда. Тўлов яна тўхтаса, бу ёзувлар асқотади. Пул қандай из қолдириши ва нега бу қарздорга қарши ишлаши шахсий молия мақоласида ҳалол айтилган.

Тўловчи даромадини яширса ёки кетиб қолса

Классик воқеа: одам «қоғозда» ишдан бўшади, норасмий ишлайди ёки бошқа ҳудудга кетиб, тўлайдиган нарсам йўқ дейди. Бу мажбуриятни бекор қилмайди. Яширин даромадда кўпинча қатъий сумма фойдалироқ — у маош маълумотномасига боғлиқ эмас.

Ҳужжациз «фоизга алиментни ундириб бераман» деб ваъда берадиган воситачилардан алоҳида эҳтиёт бўлинг. Улар орасида фирибгарлар учрайди. Бундай алдовнинг белгилари фирибгарлар ва пул мақоласида кўрсатилган. Ҳақиқий ундириш ёзишмадаги нотаниш одам орқали эмас, нотариус, суд ва ижро хизмати орқали боради.

Тез-тез учрайдиган хатолар

• Иккинчи томон «ўзига келишини» ойлаб кутиш.
• Оғзаки сўзга таяниб, келишувни нотариусда расмийлаштирмаслик.
• Тўлов ва унинг йўқлиги далилларини сақламаслик.
• Даромад осон яшириладиганда даромад улушига рози бўлиш.
• Ҳужжациз пул ундиришни ваъда қилувчи воситачиларга ишониш.
• Тўловчининг даромади ошганда талабни янгиламаслик.

Қисқа жавоблар

Ундиришни нимадан бошлаш керак

Нотариал келишув бўлса — у бўйича ижрони талаб қилиш. Келишув бўлмаса — аввал алиментни келишув ёки суд орқали тайинлатиб, кейин тўловга эришиш.

Судсиз ундириш мумкинми

Ҳа, томонлар нотариусда келишувни расмийлаштиришга тайёр бўлса. Иккинчи томон тўлаш мажбуриятини инкор эца ёки яширинса, суд керак.

Қандай ҳужжат йиғиш керак

Одатда бу шахсни тасдиқловчи ҳужжат, боланинг туғилганлик гувоҳномаси, никоҳ ҳақидаги маълумот, бола сиз билан яшашини тасдиқлаш ва тўловчи даромади маълумоти. Аниқ рўйхатни юристда аниқланг.

Пул олувчига қандай етиб боради

Кўпинча расмий маошдан ушлаб қолиш орқали. Маош бўлмаса, ундирув қарздорнинг бошқа даромади ва мол-мулкига белгиланган тартибда қаратилади.

Тўловчи даромадини яширса нима қилиш керак

Қатъий суммада туриб олиш ва қарздорнинг ҳақиқий харажатлари далилини йиғиш. Ҳужжациз пул «ундириб бераман» дейдиган воситачилар билан боғланманг.

Қисқача

• Ундириш қарз тўпланганда эмас, дарров бошланади.
• Асос — нотариал келишув ёки суд қарори.
• Бола, никоҳ, яшаш ва даромад ҳақидаги ҳужжатлар тайёрланади.
• Пул кўпинча тўловчининг маошидан ушлаб қолинади.
• Ҳужжациз воситачи — тўлаш эмас, эҳтиёт бўлиш учун сабаб.

Гап пулга борганда витринамиз асқотади: у ерда уй-жой бюджетини ҳисоблаш ва таклифларни бир жойда солиштириш мумкин.

Банк маҳсулотлари ва шартларини NARXTOP кредитлар болимида солиштириш мумкин.