Бир неча кредитни биттага қандай бирлаштириш мумкин, агар ҳар ой уч-тўрт хил тўлов санаси ва банкни эслаб юриш керак бўлса. Бу консолидация деб аталади: битта янги кредит эски қарзларни ёпади, эвазига битта тўлов, битта сана ва, омад бўлса, эски кредитларнинг ўртача ставкасидан паст ставка қолади.
Шаҳноза бир вақтнинг ўзида телефон учун кредит, кредит карта ва машинани шошилинч таъмирлаш учун олинган кичик микрозаёмни тўлаган — ойнинг турли кунларида учта хил ечим, ва бир куни у саналарни чалкаштириб, бир тўлов бўйича кечикишга тушиб қолган, гарчи ўша ой пул ҳаммасига етарли бўлса ҳам.
Қарзларни бирлаштиришни қандай расмийлаштириш, банк одатда қандай шартлар таклиф қилиши ва консолидация қачон ҳақиқатан пул тежашини, қачон эса фақат ҳисоблашни қулайлаштиришини кўриб чиқамиз.
Кредитларни бирлаштириш нима
Бу суммаси билан бир нечта эски кредитни — ўз банкида ёки бошқасида — ёпадиган битта янги кредитни расмийлаштириш. Шундан кейин қарздорда бир нечта ўрнига битта жадвал, битта ставка ва битта тўлов қолади. Расман бу худди шу истеъмол кредити, фақат «бошқа мажбуриятларни ёпиш» мақсади билан.
Бирлаштириш қачон ҳақиқатан фойдали
Янги умумий ставка эски кредитларнинг ўртачасидан паст бўлса ёки янги муддат шундай танланган бўлсаки, умумий тўлов бюджет учун сезиларли енгил бўлса — фойдали. Агар янги кредит шунчаки эски қарзларни ставкани ўзгартирмасдан узоқроқ муддатга чўзса, фоизда тежаш бўлмаслиги мумкин — фақат битта тўлов қулайлиги қолади.
Бирлаштиришни расмийлаштириш учун нима керак
- Барча амалдаги кредитлар бўйича маълумот йиғиш: ҳар бири бўйича қолдиқ ва ставка.
- Банкдан консолидацион кредит шартлари ва якуний ставкани аниқлаштириш.
- Бошқа банклардаги эски кредитларни муддатидан олдин ёпиш учун комиссия бор-йўқлигини текшириш.
- Янги бирлаштирувчи кредит учун ариза ва даромад ҳужжатларини топшириш.
- Эски кредитлар ёпилишини кутиб, ҳар бири бўйича тасдиқловчи маълумотнома олиш.
Кредит ва микрозаёмни бирга бирлаштириш мумкинми
Одатда ҳа, банк эски қарз турига эмас, умумий сумма ва тўлов қобилиятингизга қарайди. Микрозаёмлар кўпинча банк кредитидан ставкаси бўйича қимматроқ, шунинг учун бирлаштиришда биринчи навбатда уларни ёпиш керак — тежаш одатда айнан шу ерда сезиларлироқ.
— Агар кредитлардан бири аллақачон кечиктирилган бўлса-чи? — Унда банк айнан шу қарзни бирлаштиришга қўшишдан бош тортиши ёки аввал кечикишни ёпишни талаб қилиши мумкин, банкларнинг қоидалари ҳар хил.
Кредитларни бирлаштиришдан фойдани қандай ҳисоблаш керак
Рақамлар шартли, мисол учун — ўз қарз қолдиқларингиз ва ставкаларингизни қўйинг. Формула оддий: эски кредитлар бўйича ойлик барча тўловлар йиғиндисини янги бирлаштирувчи кредит тўлови билан солиштирамиз.
Биринчи мисол: ойига 400 000, 350 000 ва 250 000 сўмлик учта кредит тўлови. 400 000 қўши 350 000 қўши 250 000 — учта кредит бўйича ойига жами 1 000 000 сўм чиқади.
Иккинчи мисол: худди шу умумий қарз суммасига бирлаштирувчи кредит бироз узоқроқ муддатда ойига 820 000 сўмлик тўлов беради. Фарқ ойига 180 000 сўм — бюджетга сезиларли енгиллик, шартномани имзолашдан олдин эса бутун муддат учун якуний ортиқча тўловни NARXTOP калкуляторида текширинг.
Банк бирлаштиришдан бош торца, нима қилиш керак
Расмий даромад паст бўлганда, кредит тарихи ёмон бўлганда ёки амалдаги қарзлар сони жуда кўп бўлганда рад жавоби мумкин. Бундай ҳолда қисман бирлаштириш ёрдам беради — ҳаммасини эмас, энг қиммат қарзларни ёпиш, ёки аввал бюджетни тартибга солиб, кейин консолидацияга мурожаат қилиш.
Қарзлар кўп бўлиб, қаердан бошлаш ноаниқ бўлса, қарз чуқурлигидан қандай чиқиш ҳақидаги мақолани ўқиш фойдали — у ерда қадам-бақадам тартиб кўрсатилган.
| Ҳолат | Нима бўлади | Бирлаштириш керакми |
|---|---|---|
| Турли тўлов саналари чалкаштиради | Бир нечта ўрнига битта жадвал | Ҳа, қулайлик учун |
| Эски ставкалар янгисидан юқори | Бутун муддатга фоиз камаяди | Ҳа, тўғридан-тўғри тежаш бор |
| Янги муддат анча узоқроқ | Тўлов кам, ортиқча тўлов кўп | Ҳолатга қараб баҳоланг |
| Ёпилмаган кечикиш бор | Банк рад этиши мумкин | Аввал кечикишни ёпинг |
Кўп учрайдиган хатолар
- Ҳар бир қарз бўйича янги ставкани эскиси билан солиштирмасдан кредитларни бирлаштириш.
- Бошқа банклардаги кредитларни муддатидан олдин ёпиш комиссияларини ҳисобга олмаслик.
- Бутун давр учун якуний ортиқча тўловни ҳисобламасдан узоқроқ муддатга рози бўлиш.
- Янги кредит расмийлаштирилгандан кейин ҳар бир эски кредит ёпилгани ҳақида маълумотнома олмаслик.
- Бирлаштириш учун янги кредит олиб, эски кредит карталаридан фойдаланишда давом этиш.
Қисқа жавоблар
Кредитларни бирлаштириш оддий сўз билан нима
Бу бир нечта эски кредитни ёпадиган битта янги кредитни расмийлаштириш, шунда бир нечта эмас, битта жадвал бўйича тўланади.
Бирлаштириш ҳар доим пул тежайдими
Йўқ, тежаш фақат янги ставка эски қарзларнинг ўртачасидан паст бўлганда пайдо бўлади, акс ҳолда фақат тўлов қулайлиги ўзгаради, якуний сумма эмас.
Турли банклардаги кредитларни бирлаштириш мумкинми
Ҳа, бунинг учун янги банк бошқа банклардаги қарзларни ёпадиган кредит беради, кейин қарздор фақат янги банкка тўлайди.
Бирлаштиришда биринчи навбатда нимани ёпиш фойдали
Одатда биринчи навбатда ставкаси бўйича энг қиммат қарзларни, масалан микрозаёмларни, суммаси энг катта бўлганларини эмас, ёпиш фойдали.
Бирлаштириш кредит тарихини бузадими
Бирлаштиришнинг ўзи тарихни бузмайди, лекин янги кредит олгандан кейин эски кредитларни ёпмаслик чалкашлик ва кечикишларга олиб келиши мумкин.
Қисқача
- Кредитларни бирлаштириш — бир нечта эски кредит ўрнига битта янги кредит.
- Тежаш фақат якуний ставка пастроқ бўлганда пайдо бўлади, автоматик эмас.
- Биринчи навбатда микрозаёмлар каби энг қиммат қарзларни ёпиш керак.
- Шартнома имзолашдан олдин эски ва янги кредитнинг якуний ортиқча тўловини солиштиринг.
- Расмийлаштиргандан кейин ҳар бир эски кредит ёпилгани ҳақида маълумотнома олинг.
- Бирлаштириш умумий пул режасининг бир қисми бўлса, умумий оилавий бюджет ҳақидаги мақола ёрдам беради.