Отабек бир тумандаги майдони бир хил иккита квартира орасида танлов қилди: бири 1975-йилда қурилган уйда, иккинчиси уч йил олдин топширилган уйда. Метр нархидаги фарқ деярли бир ярим баравар эди, ҳолбуки планировка ва қават деярли бир хил эди. Отабек буни дарҳол тушунмади, квартиранинг ўзини эмас, уйнинг ўзини солиштиргач англади.
Уй қурилган йил квартира нархига қандай таъсир қилади
Уй қурилган йил нархга уч нарса орқали таъсир қилади: коммуникациялар ҳолати, девор материали ва иссиқлик сақлаш даражаси, бинонинг қолган хизмат муддати. Уй қанча эски бўлса, қувурлар ва симларнинг эскириш хавфи шунча юқори — ва бошқа шартлар тенг бўлганда метр нархи шунча паст.
Вақт ўтиши билан уйда нима бузилади
30–40 йилдан ошиқ уйларда кўпинча suv ва канализация стояклари эскирган, электр симлари замонавий техникага чидамаслиги мумкин, том ва фасад эса вақтида қилинавермайдиган катта таъмирни талаб қилади. Автомат тез-тез ўчиб қолса, квартирадаги симлар неча ваттни кўтаради деган мақолани ўқинг.
Нега янги қурилишлар бир хил майдонда қимматроқ туради
Янги уйларда катта таъмир хавфи камроқ, материаллар иссиқликни яхшироқ сақлайди, планировка қулайроқ. Харидор метрлар учун эмас, кейинги 10–15 йил уй қувур ва симларни алмаштиришга маблағ талаб қилмаслиги учун ҳам тўлайди. Янги вариантларни қурувчилар обектлари орқали кўриш мумкин.
Уй ёши туфайли нарх фарқини қандай ҳисоблаш
Нарх фарқи = янги уйдаги метр нархи минус эски уйдаги, фоизда эса фарқни эски уйдаги нархга бўлиб, 100 га кўпайтиринг.
1-мисол. Янги қурилишда нарх — 9 000 000 сўм/м², 1975-йилги уйда — 6 200 000 сўм/м². Фарқ: 2 800 000 сўм, яъни 45% — уй ёши учун сезиларли ортиқча тўлов.
2-мисол. 60 м² квартира учун якуний ортиқча тўлов: 2 800 000 × 60 = 168 000 000 сўм. Рақамлар шартли — нархларни квартира эълонлари орқали солиштиринг.
| Нимани ҳисоблаймиз | Қандай ҳисоблаймиз | Мисол |
|---|---|---|
| Метр нархи, янги қурилиш | Янги уйлар эълонларидан | 9 000 000 сўм |
| Метр нархи, эски уй | Шу тумандаги эълонлардан | 6 200 000 сўм |
| Метрдаги фарқ | Янги уй минус эски уй | 2 800 000 сўм |
| 60 м² учун ортиқча тўлов | Фарқни майдонга кўпайтириш | 168 000 000 сўм |
Эски уй қачон барибир фойдалироқ
Эски уй ҳар доим ҳам ёмон эмас: совет даври уйларида шифт баландроқ, деворлар қалинроқ, туман инфратузилмаси ривожланган бўлса 5–10 йил кутиш шарт эмас. Болали оила 1985-йилги уйдаги квартирани мактаб ёнида, чекка ҳудуддаги мактаби ҳали қурилмаган янги қурилиш ўрнига танлади.
Эски уй қанча маблағ талаб қилишини қандай баҳолаш
Маблағ шунчалик кўп кетиши мумкин бўлса, уй қуриш қанча туради: босқичлар бўйича смета деган мақолани кўринг.
- Қўшнилардан стояклар ва том охирги марта қачон алмаштирилганини сўранг.
- Кириш қисми ва лифт ҳолатини текширинг — бу уйга қараладими-йўқми деган белги.
- Якуний суммани янги қурилиш нархи билан солиштиринг, ипотека тўловини уй кредити калкуляторида ҳисобланг.
Тез-тез учрайдиган хатолар
- Метр нархини коммуникация таъмирига бўладиган харажатларсиз солиштириш.
- Туман инфратузилмасини текширмасдан фақат ёшга қараб уй танлаш.
- Қурилган йилни ягона омил деб ҳисоблаш — қават ва таъмир ҳам муҳим.
Қисқа жавоблар
Уй қурилган йил квартира нархига қандай таъсир қилади?
Уй қанча эски бўлса, коммуникациялар эскириш хавфи шунча юқори — метр нархи одатда паст.
Янги қурилиш эски уйдан қанча қиммат?
Бир туманда фарқ кўпинча метрда 30–50% — аниқ уй ва инфратузилмага боғлиқ.
Эски уйларда кўпроқ нима эскиради?
Suv қувурлари, электр симлари, том ва фасад — оддий кўришда кўринмайдиган нарсалар.
Янги қурилиш ҳар доим эски уйдан яхшироқми?
Йўқ — эски уйларда шифт баландроқ ва инфратузилма ривожланган бўлиши мумкин.
Қисқача
- Уй қурилган йил нархга коммуникациялар ҳолати орқали таъсир қилади.
- Янги қурилишлар одатда метрда 30–50% қимматроқ — рақамлар шартли.
- Эски уй тайёр инфратузилма ҳисобига фойдалироқ бўлиши мумкин.
- Фақат нархни эмас, уй учун келажакдаги харажатларни ҳам солиштиринг.
Банк маҳсулотлари ва шартларини NARXTOP кредитлар бўлимида солиштириш мумкин.
