Umid Mirzo Ulug‘bek tumanidagi kvartira kalitlarini oldi, dalolatnomani qaramasdan tezda imzoladi. Bir oydan so‘ng avvalgi xo‘jayinning kommunal qarzi haqida kvitansiya keldi, shug‘ullanishga orqadan to‘g‘ri keldi. Xariddan keyin kvartirani huquqiy jihatdan qanday to‘g‘ri qabul qilib olish — birinchi oyda asablarni tejaydigan savol.
Kvartirani qabul qilish — bu shunchaki kalit olish emas, uy holati qayd etiladigan va sotuvchi javobgarligi olib tashlanadigan lahza. Buni beparvo qilsangiz, topilgan muammolar uchun kim javobgar ekanini isbotlash qiyin bo‘ladi.
Qabul-topshirish dalolatnomasi nima va nima uchun kerak
Qabul-topshirish dalolatnomasi — bu hujjat bo‘lib, sotuvchi kvartirani topshirganini, xaridor esa uni ma’lum holatda qabul qilganini tasdiqlaydi. Dalolatnoma imzolangan lahzadan boshlab kvartira uchun javobgarlik, jumladan kommunal to‘lovlar, odatda xaridorga o‘tadi, shuning uchun uni faqat haqiqiy tekshiruvdan keyin imzolash kerak. Kvartira ipotekaga olingan bo‘lsa, qabuldan keyin to‘lovlar jadvalini uy-joy krediti kalkulyatori orqali va shartlarni ipoteka dasturlari bo‘limida tekshiring.
Dalolatnomani imzolashdan oldin nimani tekshirish kerak
Ha, imzolashdan oldin suv, elektr va gaz hisoblagichlarini, santexnika va elektr holatini, kommunal qarz yo‘qligini va jihozlanishning kelishilganiga mosligini tekshirish kerak.
Hisoblagich ko‘rsatkichlari dalolatnomada yozma qayd etiladi — bu xaridorni boshqa birovning sarfi uchun to‘lashdan himoya qiladi. Kommunal qarzlar xizmatlar ma’lumotnomasi orqali tekshiriladi: qarz bo‘lsa, sotuvchi uni imzolanguncha yopishi yoki summa hisob-kitoblardan chegirilishi haqida kelishish oqilona.
Quruvchidan kvartirani qanday boshqacha qabul qilish kerak
Quruvchidan kvartirani qabul qilish ikkilamchi uy-joyni qabul qilishdan farq qiladi: bu yerda maydonning loyihaga mosligini, shartnomada ko‘zda tutilgan bo‘lsa pardozlash sifatini va muhandislik tizimlari ishlashini tekshirish muhim. Topilgan kamchiliklar bartaraf etish muddati ko‘rsatilgan holda alohida ro‘yxatda qayd etiladi.
— Eslatmalar yozib, toza dalolatnomani imzolamasak-chi? — Aynan shunday: eslatmalar bilan imzolash, imzodan voz kechish emas, aks holda quruvchi da’vosiz topshirilgan deb hisoblaydi.
Qabulda kvartirani tekshirmasangiz nimani yo‘qotishingizni qanday hisoblash mumkin
Shartli misol: ko‘chishdan keyin avvalgi xo‘jayinning uch oylik, oyiga 300 000 so‘mdan qarzi topilsa, yakuniy 900 000 so‘m, agar bu oldindan qayd etilmagan bo‘lsa, yangi mulkdor zimmasiga tushadi. Formula: beparvo qabul narxi = qarzlar + dalolatnomada qayd etilmagan nuqsonlarni ta’mirlash narxi. Raqamlar shartli — printsip bir xil: tafsilotli dalolatnomasiz boshqa birovning aybini isbotlash qiyin.
| Nimani tekshirish kerak | Qanday qayd etish kerak | O‘tkazib yuborsangiz nima bo‘ladi |
|---|---|---|
| Hisoblagich ko‘rsatkichlari | Dalolatnomada yoki ilovada yozma | Boshqa birovning sarfi uchun to‘lash xavfi |
| Kommunal qarzlar | Bitim sanasiga xizmatlar ma’lumotnomasi | Qarz yangi mulkdorga o‘tishi mumkin |
| Santexnika va elektr holati | Ko‘rik va dalolatnomada belgi | Ko‘chishdan keyin o‘z hisobidan ta’mirlash |
| Jihozlash (mebel, texnika) | Shartnoma yoki dalolatnomada ro‘yxat | Nima qolishi kerakligi haqida nizo |
Sotuvchi dalolatnomani imzolashga kelmasa nima qilish kerak
Shunday holatlar tez-tez uchraydi: pul allaqachon berilgan, sotuvchi esa kalitlar berilgan ekan — ish bitdi deb hisoblab shoshilmaydi. Shartnomada dalolatnomani qachongacha imzolash kerakligini va muddat buzilsa nima bo‘lishini yozib qo‘yish oqilona.
Kvartirani shaxsan ko‘rmasdan, ishonchnoma bo‘yicha qabul qilish mumkinmi
Rasman mumkin, agar ko‘rikni o‘tkazib, sizning nomingizdan dalolatnomani imzolaydigan odamga ishonchnoma bersangiz. Lekin bu nimani tekshirishni biladigan ishonchli odam bo‘lgani ma’qul: ishonchnoma imzo yo‘qligi bilan bog‘liq huquqiy xavfni olib tashlaydi, lekin yashirin nuqsonni payqamaslik xavfini olib tashlamaydi. Murakkab holatlarda NARXTOP xizmatlari bo‘limi orqali mutaxassisga murojaat qilish mumkin.
Keng tarqalgan xatolar va noto‘g‘ri tushunchalar
Birinchi xato — haqiqiy ko‘rikdan oldin, hisoblagich ko‘rsatkichlarini qayd etmasdan, «ishonch asosida» dalolatnomani imzolash. Ikkinchisi — kommunal qarz yo‘qligi haqida ma’lumotnoma so‘ramaslik. Uchinchisi — notarial bitimdan keyin hammasi avtomatik hal bo‘ladi, dalolatnoma esa shunchaki rasmiyat degan fikr: aslida bitim mulk huquqi o‘tishini, dalolatnoma esa kvartiraning haqiqiy holati va maishiy javobgarlik o‘tishini qayd etadi — bular turli hujjat. To‘rtinchisi — kommunal qarzlar avtomatik avvalgi mulkdorda qoladi degan fikr: aslida bu oldindan kelishilmagan bo‘lsa, yangi yashovchi zimmasiga tushishi mumkin.
Kvartirani qabul qilgandan keyin nima qilish kerak
Dalolatnoma imzolangandan keyin kommunal xizmatlar bo‘yicha shaxsiy hisoblarni o‘z nomingizga qayta rasmiylashtiring, shunda to‘lovlar yangi mulkdorga aniq bog‘lanadi. Kelajakda ijaraga berish yoki sotish rejalashtirilsa, tumandagi narx yo‘nalishlarini ko‘chmas mulk e’lonlari bo‘limida ko‘ring.
Qisqa javoblar
Kvartira qabul-topshirish dalolatnomasi nima
Bu hujjat bo‘lib, sotuvchi topshirganini, xaridor esa qabul qilganini tasdiqlaydi. Imzolangan lahzadan boshlab javobgarlik odatda xaridorga o‘tadi.
Qabulda hisoblagich ko‘rsatkichlarini qayd etish kerakmi
Ha, bu xaridorni ko‘chishdan oldingi sarf uchun to‘lashdan himoya qiladi. Ko‘rsatkichlarni dalolatnomada yoki unga alohida ilovada yozma qayd etish kerak.
Xariddan keyin avvalgi xo‘jayinning kommunal qarzi topilsa nima qilish kerak
Agar qarz hisob-kitoblarda hisobga olinmagan bo‘lsa, shartnoma shartlariga tayanib sotuvchi bilan hal qilishga to‘g‘ri keladi. Shuning uchun qarz yo‘qligi ma’lumotnomasini dalolatnomadan oldin so‘rash yaxshiroq.
Yangi qurilgan uyni qabul qilish ikkilamchi uy-joydan nimasi bilan farq qiladi
Yangi qurilgan uyda qo‘shimcha ravishda maydonning loyihaga mosligi, pardozlash sifati va muhandislik tizimlari ishi tekshiriladi. Kamchiliklar muddati bilan alohida ro‘yxatda qayd etiladi.
Kvartirani shaxsan ko‘rmasdan, ishonchnoma bo‘yicha qabul qilish mumkinmi
Mumkin, agar buni ishonchli odamga topshirsangiz. Ishonchnoma huquqiy tomonini yopadi, lekin uy holatini diqqat bilan ko‘rib chiqishning o‘rnini bosmaydi.
Qisqacha
- Qabul-topshirish dalolatnomasi — rasmiyat emas, kvartira uchun javobgarlik o‘tish lahzasi.
- Imzolashdan oldin hisoblagich ko‘rsatkichlarini qayd eting va kommunal qarz yo‘qligi ma’lumotnomasini tekshiring.
- Yangi qurilgan uyni qabul qilishda alohida maydon, pardozlash va muhandislik tizimlarini ko‘ring, eslatmalarni dalolatnomaga yozing.
- Dalolatnomani «ishonch asosida» emas, faqat haqiqiy tekshiruvdan keyin imzolang.
- Shartnomada dalolatnomani imzolash muddatini yozing, shunda rasmiyatchilik oylab cho‘zilmaydi.
- Qabuldan keyin darhol kommunal xizmatlar bo‘yicha shaxsiy hisoblarni o‘z nomingizga qayta rasmiylashtiring.
