Shrift
Ranglar

Yiqilgan daraxt yoki tomdan tushgan qor mashinani shikastladi: kim to‘laydi

13.09.2026 · 7 daqiqa
Yiqilgan daraxt yoki tomdan tushgan qor mashinani shikastladi: kim to‘laydi

Kuchli shamoldan keyin Dilnoza mashinasi oldiga chiqib, tomida botiq ko‘rdi — qo‘shni hovlidagi eski qorag‘ochning shoxi bevosita kapotga yiqilgan. Daraxt egasi qo‘l siltaydi: "Shamol esdi, menda nima ish bor".

Daraxt yoki tomdan tushgan qor mashinani shikastlasa, har doim ham daraxt yoki uy egasi to‘lamaydi — ko‘p narsa u daraxt yoki tom holatini kuzatib turganiga va shikast bashorat qilinadigan bo‘lganiga bog‘liq. Qachon kompensatsiya talab qilish mumkinu, qachon bu haqiqatan tabiat hodisasi ekanini ko‘rib chiqamiz.

Qo‘shnining daraxti mashinaga yiqilsa, kim to‘laydi

Daraxt o‘sgan hovli egasi to‘laydi, agar u daraxt holatini kuzatmagan bo‘lsa — masalan, daraxt quruq, yorilgan yoki qiyshaygan bo‘lib, bu haqda oldindan ma'lum bo‘lgan bo‘lsa. Daraxt to‘satdan bo‘ron tufayli yiqilgan bo‘lsa-yu, o‘zi sog‘lom bo‘lsa, buni ko‘pincha hech kim javob bermaydigan tabiat hodisasi deb hisoblaydilar.

Tomdagi qor va muzlaklar uchun kim javobgar

Ko‘p qavatli uy tomi uchun boshqaruv kompaniyasi yoki uy-joy egalari uyushmasi javobgar — aynan ular qorni o‘z vaqtida tozalash va karnizlardagi muzlaklarni tushirishga majbur. Yakka tartibdagi uy tomi uchun uning egasi javobgar. Mashina tozalanmagan tom ostida turib, tushgan qordan shikastlangan bo‘lsa, xavfli joyni tozalashga majbur bo‘lgan tomondan so‘rash kerak.

Voqeadan keyin darhol nima qilish kerak

  1. Suratga olmasdan turib shox yoki qorni mashinadan olib tashlamang — aynan nima shikast ustida yotgani muhim.
  2. Mashinani, daraxt yoki tomni va butun joyni suratga oling.
  3. Kimning hovlisi yoki kimning uyi ekanini aniqlang — qo‘shnilarni bilmasangiz, mahalladan so‘rang.
  4. Faktni rasmiy qayd etish uchun uchastka inspektorini chaqiring, ayniqsa zarar katta bo‘lsa.
  5. Guvohlarni toping — qo‘shnilar, hovli qorovuli, yaqin do‘kon sotuvchilari.

Tanish voqea: Chilonzorda besh qavatli uy tomidan qishda yig‘ilib qolgan qor qatlami tushib, kirish eshigi yonida turgan mashinaning tomini ezib qo‘ygan. Yashovchilar boshqaruv kompaniyasini osilib turgan qor haqida bir hafta oldin ogohlantirgan edi — bu yozishma keyin nizoda asosiy dalilga aylangan.

Kim haq: nizoni ko‘rib chiqamiz

Boshqaruv kompaniyasi: "Qor o‘zi tushdi, bu tabiat hodisasi, buni oldindan bila olmasdik" deydi. Mashina egasi esa bir hafta oldin yashovchilar tomni tozalashni so‘ragan, kompaniya esa "keyinroq chora ko‘ramiz" deb javob bergan yozishmani ko‘rsatadi. Qaror odatda xavf oldindan ma'lum bo‘lganmi va javobgar tomon nima qilganiga bog‘liq: shikoyatlar bo‘lib, tom tozalanmagan bo‘lsa — bu kompaniya foydasiga emas. Qor to‘satdan, ogohlantirishsiz tushgan bo‘lsa, aybni isbotlash qiyinroq.

Zarar summasini qanday hisoblash kerak

Zarar summasi = mustaqil baholovchi bo‘yicha kuzov, tom, oyna kabi shikastlangan qismlarni ta'mirlash narxi. Mashina tomi butun maydon bo‘ylab botiq bo‘lsa, baholovchi bitta dog‘ni emas, butun panelni hisoblaydi.

Misol (raqamlar shartli, o‘zingiznikini qo‘ying): yiqilgan shoxdan tom va kapotda botiqlar. Tomni to‘g‘rilash — 900 000 so‘m, kapotni to‘g‘rilash — 400 000 so‘m, polirovka — 200 000 so‘m. Jami — 1 500 000 so‘m.

Nimani hisoblaymizQanday hisoblaymizMisol
Tomni to‘g‘rilashshikast maydoni bo‘yicha900 000 so‘m
Kapotni to‘g‘rilashalohida kuzov detali400 000 so‘m
Polirovkakuzov ishlaridan keyingi bosqich200 000 so‘m
Jami zararbarcha ishlar summasi1 500 000 so‘m

Ta'mir summasi mashina narxiga yaqinlashib qolsa, uni yurgan mashinalar bo‘limidagi o‘xshash variantlar narxi bilan solishtiring.

Aybdor to‘lashdan bosh tortsa, qayerga murojaat qilish kerak

Avval — hovli egasiga yoki boshqaruv kompaniyasiga zarar bahosi va to‘lov muddati ko‘rsatilgan yozma da'vo xati. Javob bo‘lmasa, fuqarolik ishlari bo‘yicha sudga murojaat qiling — bunday murojaat uchun umumiy muddat uch yil (FK 150-moddasi). Daraxt yoki qor holati haqidagi shikoyat yozishmalarini albatta biriktiring.

Tekshiruv davom etayotganda mashina har kuni kerak bo‘lsa, ta'mirni iste'mol krediti hisobidan yopib, bu summani aybdordan alohida undirish mumkin.

Ko‘p uchraydigan xatolar

  • Suratga olmasdan shoxni mashinadan olib tashlash — nima va qayerdan tushgani noaniq qoladi.
  • Parkovka yonidagi daraxt yoki uy kimniki ekanini oldindan bilib olmaslik.
  • Boshqaruv kompaniyasiga qor haqidagi shikoyatlarni saqlamaslik.

Katta shikast tufayli mashinani sotishga to‘g‘ri kelsa, o‘xshash modellar narxini avto e'lonlari bo‘limida solishtiring. Shunga o‘xshash maishiy nizo qo‘shni umumiy koridor yoki podvalni band qilgan holat haqidagi maqolada ham ko‘rib chiqilgan.

Qisqa javoblar

Daraxt kuchli shamoldan yiqilgan bo‘lsa, bu tabiat hodisasimi?

Daraxt sog‘lom bo‘lib, haqiqatan ham ekstremal ob-havo tufayli yiqilgan bo‘lsa, buni ko‘pincha tabiat hodisasi deb hisoblaydilar. Daraxt quruq yoki qiyshaygan bo‘lsa, odatda hovli egasi javobgar bo‘ladi.

Ko‘p qavatli uy tomidagi qor uchun kim to‘laydi?

Boshqaruv kompaniyasi yoki uy-joy egalari uyushmasi javobgar — tomdagi qor va muzni tozalash ular zimmasidagi umumiy mulkni saqlash majburiyatiga kiradi.

Daraxt mashinani shikastlasa, uchastka inspektorini chaqirish kerakmi?

Zarar summasi sezilarli bo‘lsa yoki daraxt egasi javobgarlikni tan olmasa, chaqirgan ma'qul — shunda fakt rasmiy qayd etiladi.

Daraxt davlat yerida o‘sgan bo‘lsa, kompensatsiya talab qilish mumkinmi?

Mumkin, lekin bu hududni saqlashga javobgar tashkilotga murojaat qilish kerak — buni aniqlashda mahalla yoki hokimiyat yordam beradi.

Qo‘shnining yakka tartibdagi uyi tomidan qor tushsa-chi?

Uy egasiga murojaat qiling — u o‘z tomi holatiga xuddi ko‘p qavatli uy tomi uchun boshqaruv kompaniyasi kabi javobgar.

Qisqacha

  • Javobgarlik daraxt yoki tomni kuzatib turganiga va shikast bashorat qilinadigan bo‘lganiga bog‘liq.
  • Ko‘p qavatli uy tomidagi qor va muz uchun boshqaruv kompaniyasi javobgar.
  • Shoxni yoki qorni mashinadan olib tashlashdan oldin hammasini suratga oling.
  • Xavfli daraxt yoki qor haqida oldindan yozilgan shikoyat — nizoda kuchli dalil.
  • Sudga murojaat qilish uchun zarar va aybdorni bilgan kundan uch yil bor.

Maqola umumiy tartibni tushuntiradi. Sizning holingizda qaror hujjatlar va dalillarga bog‘liq — sudga murojaat qilishdan oldin ularni yuristga yoki bepul yuridik maslahatga ko‘rsating.

Summalar va to‘lovlarni NARXTOP kalkulyatorida hisoblab ko‘rish qulay.